ماده 14 قانون انتخابات مجلس شورای ملی
مشکل باشد انجمنهای مرکزی با موافقت حکومت ۹ نفر از معتمدین اهل همانمحل را برای تشکیل انجمن فرعی معین مینماید. *پاورقی: این تبصره در جلسه ۱۲ مهر ماه ۱۳۰۴ تصویب شد. ماده هفدهم - انجمنهای نظارت هر حوزه انتخابیه در تحت نظارت حاکم محل متصدی و مسئول صحت جریان انتخابات آن حوزه خواهند بود وانجمنهای مزبور غیر قابل تغییر و انحلال میباشد مگر در موردی که اسباب تعطیل یا تعویق جریان انتخابات واقع گردند در این صورت حاکم محلمراتب را با دلائل کافیه به وزارت داخله اطلاع داده پس از صدور امر وزارت داخله اقدام به تجدید انتخاب انجمن نظارت مینماید. ماده هجدهم - هر گاه در حین جریان انتخابات یک یا چند نفر از اعضاء انجمن نظارت از حضور در انجمن تعلل یا استنکاف بنمایند مادامی کهاکثریت باقی است جریان انتخابات تعقیب و به عضو مستنکف اخطار میشود چنانچه تا دو جلسه در استنکاف و تعلل خود باقی باشند حکومت به جایعضو مستنکف از اعضاء علیالبدل یک یا چند نفر را برای عضویت انجمن به حکم قرعه در حضور اکثریت انجمن نظارت دعوت مینماید. ماده نوزدهم - در صورتی که اکثریت هیأت نظار از حضور در انجمن استنکاف نمایند یا پس از ختم انتخابات از دادن اعتبارنامه خودداری کنندحکومت علل و موجبات استنکاف آنان را تحقیق نموده اگر محظور قابل رفعی دارند مرتفع میسازد هر گاه با این حال در استنکاف خود باقی باشدحکومت مراتب را فوراً به وزارت داخله اطلاع داده با حضور باقی اعضاء کسری عده را از اعضاء علیالبدل دعوت مینماید که انجمن را تشکیل وانتخابات را ختم نمایند. ماده بیستم - انجمن نظارت دو هفته بعد از انجام انتخابات حوزه انتخابیه متفرق میشوند. فصل پنجم کیفیت دادن تعرفه و گرفتن رأی ماده بیست و یکم - همین که انجمن نظارت مرکزی تشکیل گردید و انجمنهای فرعی را معین نمود اعلانی مرتب نموده و به مناسبت اهمیت محلاز پنج روز الی پانزده روز قبل از شروع به انتخاب به توسط مأمورین حکومت اعلان مزبور را در تمام حوزه انتخابیه اشاعه میدهد اعلان مزبور مطالبذیل را حاوی خواهد بود: اول - محل انعقاد انجمن و اوقاتی که برای دادن تعرفه و اخذ رأی معین میشود. دوم - شرایط انتخابکنندگان و انتخابشوندگان. سوم - ترتیب گرفتن تعرفه و دادن رأی با توضیح این نکته که (گرفتن تعرفه و دادن رأی در یک مجلس به عمل میآید و رأی دهندگان باید قبل ازورود به انجمن رأی خود را روی کاغذ سفید بینشان نوشته حاضر داشته باشند). چهارم - عده نمایندگانی که باید انتخاب شوند. ماده بیست و دوم - اشخاصی که شرایط انتخاب کردند را دارا هستند اگر در ظرف مدتی که انجمن نظارت به جهت گرفتن تعرفه معین نموده استتعرفه نگیرند در آن انتخابات حق ایشان ساقط است. ماده بیست و سوم - تعرفه که به انتخابکنندگان داده میشود محتوی فقرات ذیل خواهد بود: اول - نمره و تاریخ. دوم - اسم دارنده تعرفه و اسم پدر او و شغل و منزل او. سوم - مهر یا امضاء انجمن نظارت. ماده بیست و چهارم - انجمن نظارت یا شعب آن تمام تعرفههایی را که میدهد به ترتیب نمره در کتابچه مخصوصی ثبت میکند. ماده بیست و پنجم - دادن رأی باید مخفی باشد و به این جهت رأی دهندگان قبل از ورود به مجلس انتخاب اسم یک یا چند نفر منتخبین خود رامطابق عدهای که اعلان شده است روی کاغذ سفید بینشان باید نوشته و پیچیده با خود داشته باشند. ماده بیست و ششم - پس از حضور اعضاء انجمن نظارت و افتتاح مجلس انتخاب در ساعتی که اعلان شده قبل از شروع به گرفتن اوراق رأی رییسانجمن نظارت جعبهای را که برای ضبط اوراق رأی معین شده است در حضور اعضاء انجمن و حاضرین از انتخابکنندگان باز نموده خالی بودن آن رامینمایاند آن گاه در حضور جمع درب جعبه مختوم شده اوراق رأی از شکافی که فوق جعبه است انداخته میشود. ماده بیست و هفتم - انتخابکنندگان پس از گرفتن تعرفه بلافاصله بدون این که از انجمن خارج شوند ورقه رأی خود را در حضور نظار در جعبه رأیانداخته تعرفه خود را به منشی انجمن میدهند که باطل نموده به صاحب آن مسترد دارد. ماده بیست و هشتم - در محلهایی که انتخاب در یک روز تمام نمیشود در ختام مجلس آن روز تمام اعضاء با احتیاطات لازمه جعبه و دفاتر راجعبه انتخاب را بسته محفوظ گذاشته مهر کرده روز بعد همان اعضاء آن را باز میکنند. فصل ششم کیفیت استخراج آراء و تشخیص انتخابشدگان ماده بیست و نهم - بعد از اعلان انجام انتخاب رییس انجمن جعبه انتخاب را در حضور اعضاء و حاضرین از انتخابکنندگان خالی نموده امر بهاستخراج آراء مینماید. ماده سیام - یکی از اعضاء اوراق انتخاب را شمرده عده آن را با عده رای دهندگان که نمره تعرفه آنها در کتابچه ثبت تعرفه نشان شده است تطبیقمیکند در صورت زیادتی اوراق رأی به عده اوراق زایده از کلیه برداشته شده باطل میشود و نتیجه در صورت مجلس نوشته میشود. ماده سی و یکم - اوراق انتخاب را یکی از اعضاء به صوت بلند یک یک خوانده به یک نفر دیگر از اعضاء میدهد و سه نفر دیگر از اعضاء اسامیرا به ترتیبی که خوانده میشود مینویسند. ماده سی و دوم - هر گاه در اوراق انتخاب زیاده یا کمتر از عده معینه اسامی نوشته باشند نقصی در امر انتخاب حاصل نخواهد شد در صورت اولآن عده اسامی که زیاد نوشته شده از آخر ورقه خوانده نمیشود. ماده سی و سوم - از اوراق رأی آن چه سفید یا لایقرء باشد یا این که صحیحاً معرفی انتخاب شده را نکنند یا امضاء انتخاب کننده را داشته باشد یابیش از یک ورق باشد محسوب نخواهد شد ولی عیناً ضمیمه صورت مجلس میشود. ماده سی و چهارم - بلافاصله بعد از شماره و استخراج آراء رییس نتیجه را به صورت بلند اعلام مینماید اوراق انتخاب را تا موقع انحلال انجمننظارت محفوظ میدارند و در آن هنگام در محضر حکومت و حضور جمعی از وجوه محل اوراق مذکور را معدوم میکنند به استثنای آنها که در موادقبل ذکر شده و باید ضمیمه صورت مجلس بشود. ماده سی و پنجم - در هر حوزه انتخابیه انجمنهای نظارت نقاط جزو صورت مجلس انتخابات خودشان را به امضای اعضاء انجمن رسانیده بهانجمن نظارت مرکزی حوزه انتخابیه میفرستند تا در آنجا با ملاحظه صورت مجلسهای انتخابات کلیه نقاط مشترکه آن حوزه تشخیص نماینده منتخبحوزه را بنمایند. ماده سی و ششم - هر گاه بعضی از انجمنهای نظارت نقاط جزو صورت مجلس انتخابات خود را در مدتی که انجمن مرکزی برای آنها معین کرده بهانجمن مزبور نفرستادند انجمن مرکزی انتخابات آن حوزه را خاتمه داده نتیجه را معین میکند ولی این امر مانع از حق شکایت رأی دهندگان آن نقاطنخواهد بود. ماده سی و هفتم - در هر یک حوزه انتخابیه که چندین نقطه آن در انتخابات شرکت دارند هر گاه بعضی از آن نقاط در مدتی که انجمن مرکزی درحدود همین قانون معین میکند انتخابات خود را به عمل نیاورند حق انتخاب آنان ساقط میشود و انتخابات سایر نقاط آن حوزه معتبر است. ماده سی و هشتم - منشی انجمن نظارت مرکزی صورت مجلس انتخابات را در سه نسخه حاضر کرده به مهر حکومت و به امضای اعضای انجمننظارت رسانیده یک نسخه به حکومت نسخه دیگر به توسط حکومت و وزارت داخله به مجلس شورای ملی و نسخه ثالث با کتابچه ثبت اوراق تعرفهبه انجمن ایالتی و ولایتی محل میفرستند. ماده سی و نهم - اسامی انتخابشدگان بعد از اتمام انتخابات از طرف حاکم محل اعلان میشود. فصل هفتم - در شکایات راجعه به انتخابات ماده چهلم - اگر از انتخابکنندگان و انتخابشوندگان کسی در بین انتخابات شکایت یا ایرادی راجع به انتخابات داشته باشد مانع از انجام انتخابنخواهد شد ولی شرح آن شکایت باید در صورت مجلس درج شود. ماده چهل و یکم * - انجمن نظارت بعد از ختم انتخابات تا یک هفته شکایات راجع به انتخابات را میپذیرد پس از آن پذیرفتن شکایت را ختم کردهدر ظرف یک هفته دیگر به شکایات واصله رسیدگی مینماید. ماده چهل و دوم ** - متشکیان از انتخابات یا از انجمن نظارت میتوانند پس از افتتاح مجلس شورای ملی شکایت خود را در ظرف ماه اول بهمجلس شورای ملی اظهار نمایند و حکم مجلس شورای ملی قاطع خواهد بود شکایت راجعه به انتخاباتی که بعد از افتتاح مجلس شورای ملی بهعمل میآید باید در ظرف هفته اول بعد از انحلال انجمن نظارت به مجلس شورای ملی اظهار شود.