ماده 20 قانون اصول تشکیلات عدلیه
از محاکم بدایت صادر میشود محکمه بدایتی است که وزارت عدلیه با رعایت قرب مسافت ومقتضیات دیگر در ضمن نظامنامه مخصوص معین میکند. ماده بیست و چهارم - در نقاطی که صلحیه در خارج از مقر محکمه ابتدایی است امین صلح مکلف است در امور جنایی و جنحههای بزرگ وظیفهمستنطق را انجام داده دوسیه عمل را به پارکه بدایت صلاحیتدار بفرستد. ماده بیست و پنجم - برای رسیدگی به دعاوی که مدعی به آن بیش از بیست تومان نیست اعم از منقول و غیر منقول و همچنین برای رسیدگی بهدعاوی خلافی وزارت عدلیه میتواند محاکم صلح مخصوص تأسیس نماید. احکام محاکم مزبور قطعی و غیر قابل استیناف خواهد بود و صلحیههای مزبور به صلحیه ناحیه موسوم است. ماده بیست و ششم - در نقاطی که در مقر صلح ناحیه محدود یا محکمه بدایت تشکیل نشده حد نصاب مدعیبه یکصد تومان است ولی احکامیکه محکومبه آن بیش از بیست تومان باشد قابل استیناف خواهد بود. ماده بیست و هفتم - مرجع استینافی احکام صلح ناحیه را وزارت عدلیه با رعایت قرب مسافت و سایر مقتضیات در ضمن نظامنامه مخصوصمعین خواهد کرد. ماده بیست و هشتم - صلح ناحیه صلاحیت رسیدگی به دعوای تصرف عدوانی و رفع مزاحمت را در حدود صلاحیتی که مطابق مواد ۲۵ و ۲۶ دارااست خواهد داشت صلح ناحیه در صورتی که طرفین دعوی توافق کنند به هر دعوی و تا هر میزانی رسیدگی خواهد کرد. ماده بیست و نهم - در نقاطی که صلح ناحیه نیست و صلحیه یا محکمه بدایت امور صلح ناحیه را انجام میدهند حکمی که محکومبه آن بیش ازبیست تومان نباشد قابل استیناف نیست. ماده سیام - اشخاصی که میخواهند در محاکم صلح نواحی اقامه دعوی نمایند نمیتوانند ادعای خود را که ناشی از یک مدرک است تجزیه کرده وبرای هر قسمت عرض حال جداگانه بدهند مگر این که در محکمه مزبوره از بقیه ادعای خود صرف نظر نمایند. فصل دوم محاکم ابتدایی ماده سی و یکم - در هر حوزه ابتدایی یک محکمه ابتدایی برای رسیدگی به دعاوی حقوقی و جزائی تشکیل میشود - در صورت محلهایی که بایددر آن جا محاکم ابتدایی تشکیل شود و عده شعب محاکم ابتدایی را بر حسب اقتضاء محل و کثرت و قلت دعاوی وزیر عدلیه معین و اعلان مینماید. ماده سی و دوم - در جاهایی که محکمه دارای شعب باشد تخصیص هر شعبه به هر یک از انواع دعاوی حقوقی - و جزائی با وزارت عدلیه است. ماده سی و سوم - محکمه ابتدایی تشکیل میشود از یک نفر حاکم و در صورت تعدد شعب هر شعبه دارای یک نفر حاکم خواهد بود در اینصورت رییس شعبه اول سمت ریاست کل را خواهد داشت. ماده سی و چهارم - در صورتی که محکمه ابتدایی شعبه نداشته باشد هر محکمه ابتدایی یک عضو علیالبدل و یک مستنطق خواهد داشت هر گاهمحکمه شعبه داشته باشد عده مستنطقین و اعضاء علیالبدل را با رعایت مقتضیات محل و کثرت و قلت دعاوی وزیر عدلیه معین مینماید. فصل سوم - محاکم استیناف. ماده سی و پنجم - در هر حوزه استینافی یک محکمه استیناف تأسیس میشود - محاکم استیناف احکام و قرارهای محاکم ابتدایی حوزه خود را درامور حقوقی و جزائی و تجارتی استینافاً رسیدگی مینماید - وزیر عدلیه عده حوزهها و شعب استیناف و مقر آنها را با ملاحظه مقتضیات تعیین خواهدنمود. ماده سی و ششم - هر محکمه استیناف مرکب است از یک نفر رییس و دو نفر عضو در صورت تعدد شعب رییس شعبه اول سمت ریاست کل راخواهد داشت. هر شعبه استیناف ممکن است یک عضو علیالبدل داشته باشد. ماده سی و هفتم - به اموری که مطابق قانون مجازات عمومی جنایت تشخیص داده شده در محکمه استیناف رسیدگی خواهد شد - محکمه استینافدر این موقع دیوان جنایی نامیده شده و مرکب از ۵ نفر خواهد بود - رییس و اعضاء محکمه یا شعبه استینافی که به امور جزائی رسیدگی میکند بهعلاوه دو نفر از بین اعضاء سایر شعب و اعضاء علیالبدل استیناف و حکام بدایت به دعوت رییس استیناف محکمه جنایی را تشکیل میدهند. فصل چهارم دیوان عالی تمیز (ماده سی و هشتم - دیوان عالی تمیز دارای دو شعبه و لدیالاقتضاء سه شعبه است هر شعبه مرکب از یک رییس و سه مستشار که یک نفر از آنهابه نوبت به تعیین رییس شعبه عضو ممیز شده و هیأت محکمه مرکب از سه نفر خواهد بود - رییس شعبه اول سمت ریاست کل دیوان تمیز را خواهدداشت. *پاورقی: