وحدت رویه - عدم استحقاق اجرتالمثل ایام زوجیت بدون شرط ضمن عقد
شمارهٔ 747 — هیئت عمومی دیوان عالی کشور
خلاصهٔ رأی
مطالبه اجرتالمثل کارهای انجام شده توسط زوجه مستلزم اثبات عدم قصد تبرع و استحقاق وی طبق شرط ضمن عقد یا تبصره ماده ۳۳۶ قانون مدنی است.
متن کامل
بسمهتعالی رأی وحدت رویه هیأت عمومی دیوان عالی کشور موضوع: شرایط دریافت اجرتالمثل ایام زوجیت و عدم استحقاق بدون شرط خلاصه جریان پرونده: پروندههایی مطرح شد که در آنها زوجه درخواست اجرتالمثل کارهای خانه را بدون شرط ضمن عقد نکاح مطرح کرده بود. اختلاف در این بود که آیا بدون شرط ضمن عقد هم میتوان اجرتالمثل مطالبه کرد یا نه. استدلال هیأت عمومی: تبصره الحاقی ماده ۳۳۶ قانون مدنی مصوب ۱۳۸۵ مقرر میدارد: «چنانچه زوجه کارهایی را که شرعاً بر عهده وی نبوده و عرفاً برای آن کار اجرتالمثل باشد، به دستور زوج و با عدم قصد تبرع انجام داده باشد و برای دادگاه نیز ثابت شود، دادگاه اجرتالمثل کارهای انجامگرفته را محاسبه و به پرداخت آن حکم مینماید.» ماده ۲۹ قانون حمایت از خانواده ۱۳۹۱ نیز تصریح دارد که دادگاه باید فقط در صورت احراز شرایط فوق، اجرت تعیین کند. بنابراین اجرتالمثل حق مطلق زوجه نیست بلکه منوط به احراز شرایط خاص است. رأی هیأت عمومی: زوجه فقط در صورتی مستحق دریافت اجرتالمثل ایام زوجیت است که ثابت کند: اول کارهای انجامشده شرعاً بر عهده او نبوده، دوم به دستور زوج انجام شده، سوم قصد تبرع نداشته. در غیر این صورت صرف انجام کارهای خانه موجب استحقاق اجرت نمیشود. این رأی طبق ماده ۴۷۱ قانون آیین دادرسی کیفری لازمالاتباع است. رئیس هیأت عمومی دیوان عالی کشور