فرجام خواهی از اعتراض به رای صادره از مراجع شبه قضایی
خلاصهٔ رأی
/8-70 ثبت و در تاریخ 72/3/2 به طرفیت شرکت عمران شهر جدید صدرا درخواست صدور دستور موقت به استناد دادنامه شماره 103-71/3/31 شعبه اول دادگاه حقوقی یک شیراز در پرونده کلاسه 71/2/3 مبنی بر جلوگیری از نقل و انتقال و احداث بنا و مستحدثات و شخم و غیره در اراضی باجگاه پلاک مرقوم ازناحیه اداره کل زمین شهری که بلااجرا مانده، تقدیم نموده که به شعبه 6 دادگاه عمومی شیراز ارجاع و به کلاسه 72/3/2 ثبت و ضمیمه شده است.
متن کامل
فرجام خواهی از اعتراض به رای صادره از مراجع شبه قضایی Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: فرجام خواهی از اعتراض به رای صادره از مراجع شبه قضایی پیام: اعتراض به آراء صادره از کمیسیونهای شبه قضائی به لحاظ اینکه دعوی راجع به صحت و سقم آنها مطرح شده و به تشخیص آنها اعتراض و ابطال آنها خواسته میشود، قابلیت فرجامخواهی در دیوان عالی کشور را ندارد. - مستندات: شماره دادنامه قطعی : 9509970908900600 تاریخ دادنامه قطعی : 1395/07/10 گروه رأی : حقوقی آراء منتخب پرونده: شعبه دیوان عالی کشور مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی شعبه دیوان عالی کشور شماره پرونده : 9309980700200111 شماره دادنامه : 9509970908900600 شعبه : شعبه پنجم دیوان عالی کشور تاریخ : 1395/07/10-13:39 قاضی : احمد کریم زاده قاضی : مهدی اسلامی خلاصه جریان پرونده در تاریخ 70/8/21 آقای ابراهیم را مجردی متولی موقوفه پرورشگاه مرحمت پناه حاج خلیل زالی به طرفیت اداره کل زمین شهری استان فارس به استناد وقفنامه رسمی شماره 19500-1327/1/29 دفتر 15 شیراز دادخواست ابطال رأی شماره 252/70-70/6/12 کمیسیون تشخیص اراضی موات موضوع ماده 12 قانون زمین شهری مبنی بر تشخیص موات بودن قسمتی ازاراضی باجگاه پلاک 1103 بخش 3 شیراز تقدیم دادگاه های عمومی شیراز نموده که در شعبه 6 دادگاه عمومی به کلاسه 10/8-70 ثبت و در تاریخ 72/3/2 به طرفیت شرکت عمران شهر جدید صدرا درخواست صدور دستور موقت به استناد دادنامه شماره 103-71/3/31 شعبه اول دادگاه حقوقی یک شیراز در پرونده کلاسه 71/2/3 مبنی بر جلوگیری از نقل و انتقال و احداث بنا و مستحدثات و شخم و غیره در اراضی باجگاه پلاک مرقوم ازناحیه اداره کل زمین شهری که بلااجرا مانده، تقدیم نموده که به شعبه 6 دادگاه عمومی شیراز ارجاع و به کلاسه 72/3/2 ثبت و ضمیمه شده است. در نهایت دادگاه بموجب دادنامه شماره 416 و 415 -73/10/26 به استناد نظریه هیأت کارشناسان و معاینه محلی ووجود آثار زراعت مربوط به سالهای مختلف و وجود گیاهان مرتعی در قسمتهایی از رقبه مورد اختلاف و نظریه تکمیلی هیأت کارشناسان بر اینکه موازی 20/554/550 مترمربع در حاشیه کوههای شمالی و جنوبی دارای پوشش مرتعی طبیعی و بکر و بقیه مساحت مورد اختلاف بمساحت 28/460/285 مترمربع دارای آثار کشت بصورت دیم با تفاوت زمانی در بهره برداری و به استناد ماده 10 آئین نامه اجرائی قانون ابطال و فروش اراضی موقوفه که مراتع موجود در اراضی موقوفه را از شمول حکم کلی راجع به انفال خارج و در اختیار سازمان اوقاف و متولیان قرار داده و با توجه به سابقه ثبت آن در 1314 و تاریخ وقفیت در 1327 و با استفاده از فتاوای حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری ، اراضی مورد نزاع را از شمول تعریف اراضی موات خارج تشخیص و حکم بر ابطال رأی کمیسیون ماده 12 قانون شهری صادر نموده است ... (ص 475 و 477) شرکت عمران شهرجدید صدرا و سازمان مسکن و شهرسازی شیراز از این رأی تجدیدنظر خواهی نموده اند و شعبه 17 دیوان عالی کشور طبق مقررات حاکم در زمان در پرونده کلاسه 8460/17/22 با شرح مفصل قضیه در گزارش چنین رأی داده است دادنامه شماره 17/126-74/5/25 : « اعتراض تجدیدنظرخواهان با التفات به حدود ثبتی موقوفه و نظریات هیأتهای کارشناسی وفتاوای معتبر در این خصوص که مراتع محدوده در وقف را نیز جزء موقوفه دانسته اند غیروارد تشخیص و ... با رد اعتراضات عنوان شده ، دادنامه صادره مورد تأیید می باشد . (ص482 تا 485) با درخواست وزیر راه و شهرسازی از دادنامه مزبور به استناد ماده واحده قانون اصلاح ماده 18 اصلاحی قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب و پذیرش آن ازسوی رئیس قوه قضائیه در تاریخ 92/6/24 (ص 495 تا 500) و ارجاع رسیدگی مجدد به شعبه همعرض ، پرونده در شعبه 2 دادگاه عمومی شیراز به کلاسه 930142 ثبت و این دادگاه بموجب دادنامه شماره 885-93/8/24 چنین رأی داده است : « ... درخواست اعاده دادرسی وزارت راه و شهرسازی (در اجرای ماده 18) موجه نیست زیرا عمده دلایل گروه های قضائی در تنظیم گزارش چنین است 1- عدم پذیرش افزایش محدوده حریم وقف بر اصل وقف 2- موقوفه ای که دارای قنات یا چشمه بوده و چاه عمیق نداشته را نمی توان دارای مساحتی بیش از 2000 هکتار فرض نمود 3- عدم تحقیق پیرامون محدوده ثبتی پلاک 1103 و مساحت آن و تعیین میزان مستثنیات قانونی و اراضی موات و مرتع آن با تطبیق عکس هوائی منطقه می باشد. حال آنکه اولاً به صراحت صورتجلسه اجرای قرار مورخ 1372/8/4 ، نماینده اداره کل زمین شهری تصریحاً محدوده رأی کمیسیون ماده 12 را قسمتی از پلاک 1103 بخش 3 شیراز که توسط نماینده ثبت معرفی شده عنوان داشته که اساساً موضوع افزایش محدوده حریم وقف براصل وقف سالبه به انتفاع موضوع است ثانیاً قسمت اخیر تبصره 6 الحاقی به قانون ابطال اسناد و فروش رقبات آب و اراضی موقوفه ، حریم موقوفات و اراضی که قبل از تاریخ 65/2/16 احیاء شده از شمول موضوع تبصره 5 الحاقی قانون مذکور خارج دانسته ثالثاً ماده 10 آئین نامه قانون یاد شده مؤید بقای موقوفات ملی شده در اجرای ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری ، براصل وقفیت است رابعاً کپی مصدق وقفنامه رسمی شماره 19500-1327/1/29 دلالت بر وقف عام ششدانگ مزرعه باجگاه تحت پلاک 1103 بخش 3 شیراز باجمیع متعلقات و منضمات و شرب تابعه مندرج در سند مالکیت است که وقف بر پرورشگاه و تعلیم و ترتبیت شبانه روزی اطفال یتیم و بی سرپرست جامعه دارد. خامساً مشاهدات عضو مجری قرار مورخ 73/7/4 و مشاهدات و نظریات کارشناسان مبین وجود آثار زراعت در قسمتهای عمده اراضی مذکور و وجود گیاهان مرتعی در قسمت دیگر است سادساً فتوای حضرت امام (ره) تصریحاً اراضی چراگاه مراتع و تپه و کوه و اراضی موات واقعه در اراضی وقف را تابع اراضی موقوفه دانسته و فتوای مقام معظم رهبری نیز جنگل و مرتع و اراضی موات واقع در کنار رقبات را هر مقدار که عرفاً حریم مورد نیاز در استفاده از رقبه موقوفه محسوب شود تابع رقبه موقوفه در احکام و آثار وقف دانسته است . بنابراین اراضی متنازع فیه از شمول اراضی موات خارج است و مستنداً به ماده 10 آئین نامه قانون ابطال اسناد فروش رقبات آب و اراضی موقوفه ... حکم بر بطلان درخواست مستدعی اعاده دادرسی صادر و اعلام می دارد ... »; (ص600 و 601)وکلای شرکت صدرا از این رأی تجدیدنظرخواهی کرده اند و دادگاه بدوی طبق دادنامه شماره 647-94/7/5 بلحاظ اخذ کپی دادنامه تجدیدنظر خواسته در تاریخ 93/12/12 توسط نماینده تجدیدنظرخواه و تاریخ تجدیدنظرخواهی در 94/6/15 و خارج از مهلت بودن تجدیدنظرخواهی، قرار رد تجدیدنظرخواهی صادر کرده است (ص670).اداره کل راه و شهرسازی نیز از دادنامه شماره 885-93/8/24 تجدیدنظرخواهی نموده که شعبه 7 دادگاه تجدیدنظر استان طبق دادنامه شماره 1428-93/11/18 در پرونده کلاسه 931291 با این استدلال که مطابق قرار معاینه محلی انجام شده و نظر کارشناسان رسمی ، اراضی متنازع فیه که 4840 هکتار بوده حدود 2000 هکتار آن مرتع و 2840 هکتار باقی مانده زراعی بوده و اراضی دایر بالاصاله (مرتع) و دایر بالعرض (زراعی) و خارج از شمول مصادیق اراضی موات موضوع ماده 3 قانون زمین شهری قراردارد و حسب پرونده ثبتی و نظریه کارشناسان، ملک موقوفه در محدوده ثبتی پلاک 1103 بخش 3 شیراز واقع و موقوفه زمینی را خارج از محدوده پلاک مزبور تصرف نکرده و این امر بشرح صورت جلسه معاینه محل تاریخ 72/8/4 صریحاً مورد پذیرش نماینده اداره تجدیدنظرخواه قرار گرفته ... و با اشاره به فتاوای معتبر و ادله قانونی ، با رد تجدیدنظرخواهی بعمل آمده، رأی تجدیدنظر خواسته را تأیید کرده است (ص635) وکلای شرکت عمران شهر جدید صدرا از دادنامه شماره 647-94/7/5 دادگاه بدوی نیز تجدیدنظر خواهی کرده اند که شعبه 7 تجدیدنظر به موجب دادنامه شماره 1199-94/9/9 در هر دو مورد تجدیدنظرخواهی ( دادنامه 885-93/8/24 و 647-94/7/5 ) با نقض دادنامه 647 به لحاظ عدم پذیرش ابلاغ در اصل تجدیدنظرخواهی از دادنامه شماره 885 چنین رأی داده است : « ... قطع نظر از اینکه موضوع دعوی اصلی ، ابطال رأی کمیسیون بوده که به لحاظ عدم مداخله شرکت تجدیدنظرخواه در اجرای مقررات آن، ذینفع در اصل دعوی نیست و صرف نظر از اینکه دادنامه تجدیدنظر خواسته در راستای اعاده دادرسی مطروحه از سوی اداره کل راه و شهرسازی اصدار یافته و مطابق ماده 441 قانون آیین دادرسی مدنی، در اعاده دادرسی غیر از طرفین دعوی شخص دیگری نمی تواند داخل در دعوی شود، با عنایت به اینکه سابقاً از سوی اداره کل مرقوم نسبت به دادنامه مورد اشاره تجدید نظر خواهی کرده و منتهی به دادنامه شماره 1428-93/11/18 شده از آنجا که شرکت تجدیدنظرخواه از جمله شرکت های زیر مجموعه وزارت راه و شهرسازی است و به فرض واگذاری اراضی در اختیار آن وزارتخانه به شرکت مزبور نیز آن شرکت قائم مقام وزارتخانه است و حق تجدیدنظرخواهی ندارد ... قرار رد دادخواست تجدیدنظر آن شرکت صادر و اعلام می گردد رأی صادره قطعی است . (ص 697 و 698)وکلای شرکت صدرا از این رأی فرجام خواهی نموده اند و دادگاه تجدیدنظر مزبور طبق دادنامه شماره 260-95/2/28 چنین رأی صادر کرده است : « ... نظر به اینکه موضوع دعوی ابطال رأی کمیسیون ماده 12 قانون زمین شهری و تشخیص موات بودن اراضی باجگاه مشمول ماده 368 قانون آیین دادرسی مدنی نمی باشد لذا موضوع مورد دعوی قابل فرجام خواهی نبوده ... قرار رد دادخواست فرجامخواهی صادر و اعلام می گردد رأی صادره ظرف 20 روز در دیوان عالی کشور قابل اعتراض است . (ص724 ) وکلای شرکت صدرا نسبت به دادنامه شماره 1428-93/11/18 شعبه 7 تجدیدنظر نیز فرجامخواهی نموده و نسبت به دادنامه شماره 260-95/2/28 همان شعبه نیز اعتراض نموده اند (ص752) که پس از تبادل لوایح در موارد فوق ، پرونده به دیوان عالی کشور ارجاع و در تاریخ 95/6/8 به این شعبه ارجاع شده است. هیئت شعبه در تاریخ فوق تشکیل است پس از قرائت گزارش عضو ممیز و انجام مشاوره به شرح ذیل در هر سه مورد رأی صادر می نماید رأی شعبه با عنایت به مفاد وقفنامه رسمی شماره 19500-1327/1/27 دفتر 15 شیراز که در بند سوم آن با استناد به سند مالکیت ششدانگ صادره در 1315 ، آقای حاج خلیل زالی کل ششدانگ مالکیت خود از پلاک 1103 معروف به باجگاه با جمیع ملحقات و منضمات و شرب تابعه آن از جمله چشمه و مهمانخانه احداثی در حومه شیراز قطعه سوم بخش 3 به استثناء اعیانی یکدستگاه پست ژاندارم که در سمت شرقی جاده شاهی قرار دارد را وقف نموده و از آن تاریخ به وقف عمل شده تا اینکه در تاریخ 70/6/12 کمیسیون ماده 12 قانون زمین شهری بخشی از اراضی موقوفه مزبور را موات اعلام نموده و بر این اساس سند مالکیت 367 فرعی از اصلی مرقوم صادر شده است و با توجه به نظریه کارشناسان مبنی بر دایر و مزروعی بودن قسمتی از اراضی موقوفه و مرتعی بودن بقیه و نظر به مفاد صورتجلسه اجرای قرار معاینه محلی در معیت کارشناسان ، نظر به اینکه کل پلاک مرقوم توسط مالک قانونی مطابق سند رسمی وقف شده و در وقفیت پلاک مورد بحث خدشه ای نیست و مطابق مقررات قانونی راجع به وقف به خصوص ماده 10 الحاقی 78/12/15 و تبصره های آن از آیین نامه اجرایی قانون ابطال اسناد و فروش رقبات آب و اراضی موقوفه و فتاوای معتبر (حضرت امام (ره) و مقام معظم رهبری) عمل به وقف شده و ادعای اداره کل راه و شهرسازی و شرکت وابسته صرفاً موات بودن بخشی از پلاک مزبور است که از سال 71 تاکنون در مراجع قضایی به اثبات نرسیده و چون اختلاف در موات بودن یا نبودن قسمتی از پلاک مورد اختلاف مطرح بوده نه اختلاف در وقفیت موضوع سند رسمی، و اینکه تشخیص کمیسیون ماده 12 درست بوده یا نه ؟ لذا قطع نظر از اینکه دادنامه شماره 1428-93/11/18 دادگاه تجدیدنظر در تاریخ 93/12/4 ابلاغ شده و فرجام خواهی از آن در تاریخ 95/3/25 خارج از موعد بوده و صرفنظر از اینکه دادگاه تجدیدنظر مجاز به اظهار نظر در قابل فرجام خواهی بودن یا نبودن دادنامه 1199-94/9/9 موضوع دادنامه شماره 260-95/2/28 بوده یا خیر؟ اصولاً اعتراض به آراء صادره از کمیسیون های شبه قضائی بلحاظ اینکه دعوی راجع به صحت و سقم آنها مطرح می گردد و بدین لحاظ به تشخیص آنها اعتراض و ابطال آنها خواسته می شود، قابلیت فرجامخواهی به موجب مواد 367 و 368 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی ندارد. بنابه مراتب فرجام خواهی بعمل آمده از جمیع جهات مندرج در دادخواست های فرجامی، فاقد مجوز قانونی بوده و در هرسه مورد مردود است. شعبه پنجم دیوان عالی کشور رئیس: مهدی اسلامی مستشار: احمدکریم زاده فهرست شعبه دیوان عالی کشور نقد رأی نقد رأی نام * : رایانامه * : توضیح: کدتصویری: تعدادموافق: 0 ـ تعدادمخالف: 0 نقدهای شما تماس با ما نشانی: تهران اتوبان چمران شمال ، اتوبان یادگار جنوب، بعد از خروجی اوین درکه، پشت مجتمع دشت بهشت، خیابان شهید قدوسی کد پستی : 1983846514 تلفــــن : 22376843 دورنگار : 22376840 سامانه پیام کوتاه:5000969900070 رایانامه : bijp@jri.ac.ir پیوندها پژوهشگاه قوه قضاییه قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران