شرط تحقق بزه ارتشاء

خلاصهٔ رأی

نسبت به ان بخش از دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۱/۱/۱۴ صادره از شعبه *که بموجب ان حکم بر محکومیت تجدیدنظرخواهانهای ردیف اول الی ششم ( بعنوان متهم ) از حیث ارتکاب بزه های مشارکت در کلاهبرداری و معاونت در کلاهبرداری ، ( حسب مورد و به شرح و تفصیل بیان شده در دادنامه تجدیدنظرخواسته ) به مجازاتهای مقرر قانونی صادر و نیز قرار تعلیق اجرای مجازات بخشی از مجازات حبس یا جزای نقدی مقرر علیه بعض ایشان صادر گردیده است.

متن کامل

شرط تحقق بزه ارتشاء Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: شرط تحقق بزه ارتشاء پیام: یکی از شرایط اصلی تحقق بزه ارتشا، دریافت وجه یا مال یا سند پرداخت برای انجام دادن یا ندادن امری است که تکلیف قانونی مرتکب باشد. بنابراین اگر فرد، مرتکب رفتار مجرمانه ای شده باشد که پیشگیری از آن و یا ارتکاب آن، جزو وظیفه سازمانی وی نبوده است، بزه ارتشا محقق نمی گردد. مستندات: شماره دادنامه قطعی : 9909982100202928 , تاریخ دادنامه قطعی : 1401/12/27 گروه رأی : حقوقی آراء منتخب پرونده: دادگاه بدوی مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی دادگاه بدوی در خصوص تجدید نظر خواهی اقایان ۱ ش. ج. س. فرزند ر. با وکالت خانم ا. م. ش. ۲ م. ا. فرزند م. با وکالت اقای ع. خ. ۳ ر. ا. فرزند ر. ۴ س. ا. ح. فرزند د. با وکالت اقای م. س. ۵ م. ع. چ. فرزند م. با وکالت خانم م. ک. ۶ ا. ف. فرزند ع. ۷ اقای ا. ر. خ. فرزند ح. با وکالت اقای ا. ف. س. خ. سر ۸ ج. ر. فرزند ع. با وکالت اقای ع. ن. ا. ، نسبت به ان بخش از دادنامه شماره *مورخه ۱۴۰۱/۱/۱۴ صادره از شعبه *که بموجب ان حکم بر محکومیت تجدیدنظرخواهانهای ردیف اول الی ششم ( بعنوان متهم ) از حیث ارتکاب بزه های مشارکت در کلاهبرداری و معاونت در کلاهبرداری ، ( حسب مورد و به شرح و تفصیل بیان شده در دادنامه تجدیدنظرخواسته ) به مجازاتهای مقرر قانونی صادر و نیز قرار تعلیق اجرای مجازات بخشی از مجازات حبس یا جزای نقدی مقرر علیه بعض ایشان صادر گردیده است.و اکثر ایشان نسبت به میزان مجازات و شدت ( با لحاظ توفیق در جیران خسارت و تحصیل رضایت شکات بدوی ) اعتراض وتجدیدنظرخواهی نموده و تجدیدنظرخواهانهای ردیف هفتم و هشتم ( شکات بدوی ) نیز نسبت به قسمتی از دادنامه که متضمن رد نوع مال حاصل از بزه و یا عدم صدورحکم از این حیث می باشد. ، تجدیدنظرخواهی نموده اند. دادگاه با امعان نظر در جامع اوراق و محتویات پرونده و ملاحظه لایحه تجدیدنظر خواهی نظر به اینکه در ارتکاب جرم کلاهبرداری ( اعم از مشارکت و معاونت ) انتسابی به تمامی تجدیدنظرخواهانهای ردیف اول الی ششم ، مستند به گزارشات مرجع انتظامی ، تحقیقات مفصل و جامع در مرحله تحقیقات مقدماتی و دادرسی ، اقاریر صریح و مکرر تجدیدنظرخواهانها و سایر قرائن و امارات منعکس در پرونده شبهه ای نیست. از سوی دیگر با توجه به اینکه یکی از اتهامات انتسابی به تجدیدنظرخواه ردیف اول ( ش. ج. ) ، مشارکت در ارتکاب بزه کلاهبردای به مبلغ ۱۹۵۰۰۰ یورو ( ارز خارجی ) از اقای ج. ر. بوده که در صدر دادنامه تجدیدنظرخواسته نیز صریحا بدان اشاره شده است ، با این وصف دادگاه محترم در صدور حکم به تکلیف در رد باقیمانده مال حاصل از بزه توسط ایشان دچار سهو شده و این امر نیز مورد تجدیدنظرخواهی شاکی ( تجدیدنظرخواه ردیف هشتم ) واقع شده است. بعبارت دیگر دادگاه محترم می بایستی همانطور که وجه حاصل از ارتکاب بزه را به صورت ارز خارجی احراز نموده ، با توجه به موجود بودن مثل ان ، در صدور حکم به رد باقیمانده وجه و مال حاصل از بزه نیز بر همان مبنا ( عین یا مثل ) مبادرت به صدورحکم می نمود. لذا تجدیدنظرخواهی شاکی بدوی ( تجدیدنظرخواه ردیف هشتم اقای ج. ر. ) از این حیث وارد است. بر این اساس دادنامه صادره در این بخش ( تکلیف تجدیدنظرخواه ردیف اول در رد نوع و میزان مال حاصل از بزه به شاکی اقای ج. ر. ) از مبلغ دومیلیارد و پانصد میلیون ریال وجه رایج جمهوری اسلامی ایران به معادل ارزی و مورد توافق و خرید ان در زمان ارتکاب جرم ، به رد مبلغ ۱۲۸۲۱ یورو ، اصلاح میگردد. ( تجدیدنظرخواه ردیف اول مبلغ بیست و پنج میلیارد ریال جهت فروش و ارائه ۱۹۵۰۰۰ یورو به شاکی اخذ نموده و در جلسه صوری ترتیب داده شده ، مبلغ ارز خارجی را پرداخت و سپس با صحنه سازی انرا از شاکی اخذ نموده است.که با تقویم کل مبلغ ریالی دریافت شده با مبلغ ارز خارجی توافق و تحویل شده ، باقیمانده ان معادل مبلغ ۱۲۸۲۱ یورو می باشد. ) . مضاف انکه تجدیدنظرخواه ردیف هفتم نیز ایراد موثری معمول نداشته است. درنتیجه بنا به مراتب مذکور و عنایت به جمیع اوراق و محتویات پرونده ، تجدیدنظرخواهانهای ردیف اول الی ششم نسبت به ان بخش از دادنامه مذکور که متضمن محکومیت ایشان به اتهام ارتکاب بزه کلاهبرداری ( اعم از مشارکت یا معاونت ) به مجازات مقرر قانونی می باشد. و تجدیدنظرخواه ردیف هفتم ( شاکی بدوی ) در مجموع ایراد و اعتراض موجه و موثری که گسیختن و نقض دادنامه معترض عنه را ایجاب نماید. ، به عمل نیاورده و دادنامه اصداری نیز در این بخش فاقد ایراد و اشکال موثر قانونی است ، بنا به مراتب تجدیدنظرخواهی قابل انطباق با جهات مقرر در ماده ۴۳۴ قانون ایین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ نمیباشد. ، نتیجتا به استناد بند الف ماده ۴۵۵ و ماده ۴۵۷ قانون ایین دادرسی کیفری ، ضمن رد تجدیدنظرخواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته را با اصلاحیه مذکور در این بخش ( محکومیت بابت ارتکاب بزه کلاهبرداری اعم از مشارکت و معاونت ) تایید و استوار می نماید. اما در خصوص تجدیدنظرخواهی تجدیدنظرخواهانهای ردیف دوم و چهارم و پنجم نسبت به قسمت دیگر دادنامه مذکور نظر به اینکه اولا: هرچند بنا بر تصمیم و برداشت دادگاه محترم بدوی ، میزان مداخله تجدیدنظرخواهانهای ردیف دوم ، چهارم ( م. ا. فرزند م. ، س. ا. ح. فرزند د. ) در حد معاونت در کلاهبرداری احراز گردیده است.و از این حیث همانطور که بیان شد ، ایراد موثری بر برداشت دادگاه محترم در تطبیق رفتار ارتکابی با معاونت در جرم مذکور وارد نیست. با این وصف انچه مبنای انتساب بزه تحصیل مال از طریق نامشروع به مشارالیهما قرار گرفته ، وجوه دریافتی توسط ایشان از ارتکاب بزه معاونت در کلاهبرداری بوده است.که به عقیده این دادگاه ، این قسمت از برداشت دادگاه محترم بدوی مطابق با مقررات نیست. چرا که برای تحقق هر جرمی و من جمله بزه تحصیل مال از طریق نامشروع ، ارتکاب رفتار ( عنصر مادی ) نسبت به بزه دیده شرط می باشد. در حالیکه متهمین متعاقب خاتمه عملیات اجرایی بزه کلاهبرداری ( اعم از مادی یا معنوی ان ) ، صرفا منافع و اموال حاصل از جرم را بین خود تقسیم نموده اند و بعبارتی وجهی که مطابق با نظر دادگاه محترم به نحو نامشروع تحصیل کرده اند ، ناشی از مداخله در ارتکاب بزه کلاهبرداری بوده و نه رفتار مجرمانه مستقل و با جمیع ارکان و شرایط ان ، در نتیجه این اقدام را نمی تواند با عنصر مادی بزه مذکور ( تحصیل مال از طریق نامشروع ) منطبق نمود ثالثا: هرچند تجدیدنظرخواه ردیف پنجم ( م. ) از پرسنل و شاغلین در نیروی انتظامی بوده و در ارتکاب بزه کلاهبرداری نیز مداخله موثر داشته و وجوهی ناشی از مداخله در ارتکاب بزه مذکور نیز تحصیل نموده است ، با این وصف تحصیل مال یا وجه به سبب مداخله در ارتکاب بزه کلاهبرداری از سوی ایشان را نیز نمی توان با عنوان مجرمانه ارتشای ( دریافت رشوه ) منطبق نمود. چه انکه الف ) : مطابق با گزارش بازرسی حفاظت اطلاعات ناجا ، مشارالیه در زمان ارتکاب بزه ( کلاهبرداری ) از محدوده محل خدمتی خود خارج شده است.ب ) : یکی از شرایط اصلی تحقق بزه ارتشای ، دریافت وجه یا مال یا سند پرداخت برای انجام دادن یا ندادن امری مربوط به سازمان محل خدمتی مستخدم می باشد. که قهرا مداخله در ارتکاب رفتار مجرمانه ، جزیی از امور محوله به وی یا سازمان متبوع ایشان نبوده که انجام دادن ان و یا انجام ندادن انرا بتوان بعنوان بخشی از عنصر مادی بزه ارتشای تلقی نمود ج ) : امری که مرتکب بزه ارتشای ، بابت ان وجه یا مالی دریافت می کند ، انجام ان می بایستی بر عهده و وظیفه مرتکب یا مامور دیگری باشد. و بعبارتی ان امر می بایستی مشروع و انجام یا عدم انجام ان تکلیف قانونی مرتکب باشد. در حالیکه هیچیک از شرایط مذکور محقق نیست و بعبارت دیگر تجدیدنظرخواه مذکور ، مرتکب رفتار مجرمانه ای شده که پیشگیری و مقابله با ان جزو وظیفه سازمانی ایشان بوده ونه ارتکاب ان. در نتیجه در این خصوص نیز دادگاه محترم بدوی ، همانند بزه تحصیل مال از طریق نامشروع ، دچار سهو در برداشت از قانون و تطبیق رفتار با ان شده است. لذا دادگاه تجدیدنظرخواهی تجدنظرخواهانهای ردیف دوم ، چهارم را نسبت به محکومیت ایشان از بابت ارتکاب بزه تحصیل مال از طریق نامشروع و تجدیدنظرخواه ردیف پنجم را نسبت به محکومیت ایشان از حیث ارتکاب بزه ارتشای ( دریافت رشوه ) وارد تشخیص و بلحاظ عدم احراز وقوع و توجه و انتساب بزه مذکور به ایشان و انطباق تجدید نظرخواهی با بند ب ماده ۴۳۴ قانون ایین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و مستندا به بند ب ماده ۴۵۵ و ماده ۴ ماده قانون مذکور ، ضمن نقض دادنامه تجدید نظرخواسته در این بخش ، حکم بر برائت تجدید نظر خواهانهای ردیف دوم و چهارم ( م. ا. فرزند م. ، س. ا. ح. فرزند د. ) از اتهام بزه تحصیل مال از طریق نامشروع و برائت تجدیدنظرخواه ردیف پنجم ( م. ع. ) از اتهام دریافت رشوه ، به شرح منعکس در دادنامه تجدیدنظرخواسته صادر و اعلام میگردد. رای صادره قطعی است./. دادیار دیوان عالی کشور مامور در دادگاه تجدید نظر *مستشار شعبه * م. ز. ب. س. م. ح. فهرست دادگاه بدوی نقد رأی نقد رأی نام * : رایانامه * : توضیح: کدتصویری: تعدادموافق: 0 ـ تعدادمخالف: 0 نقدهای شما تماس با ما نشانی: تهران اتوبان چمران شمال ، اتوبان یادگار جنوب، بعد از خروجی اوین درکه، پشت مجتمع دشت بهشت، خیابان شهید قدوسی کد پستی : 1983846514 تلفــــن : 22376843 دورنگار : 22376840 سامانه پیام کوتاه:5000969900070 رایانامه : bijp@jri.ac.ir پیوندها پژوهشگاه قوه قضاییه قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه روزنامه رسمی کشور معاونت حقوقی قوه قضاییه مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضاییه نسخه کلیه حقوق برای پژوهشگاه قوه قضاییه محفوظ است