شرایط عمومی پیمان و جایز بودن پیمان نسبت به کارفرما

خلاصهٔ رأی

کارفرما به دلیل کسری نقدینگی عملیات اجرایی بخش لایروبی و استحصال اراضی را تعطیل نمود و برنامه زمانبندی اصلاحی ۸۸/۱۰/۰۴ بدون عملیات لایروبی ابلاغ نمود علی رغم درخواست های مکرر موکل طی سالیان سپری شده از اغاز پروژه کارفرما موضوع لایروبی را هیچگاه تعیین تکلیف ننموده است.

متن کامل

شرایط عمومی پیمان و جایز بودن پیمان نسبت به کارفرما Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: شرایط عمومی پیمان و جایز بودن پیمان نسبت به کارفرما پیام: قرارداد مبتني بر شرایط عمومی پیمان با توجه به ماده 48 آن ، نسبت به کارفرما عقد جایز و برای پیمانکار عقد لازم میباشد و لذا اعمال ماده 48 شرایط عمومی پیمان توسط پیمانکار مغاير با رای صادره قبلی در مورد الزام پیمانکار به انجام تعهد ميباشد مستندات: شماره دادنامه قطعی : تاریخ دادنامه قطعی : 1401/06/27 گروه رأی : حقوقی آراء منتخب پرونده: مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: محتویات پرونده محاکماتی دلالت دارد. که: شرکت سازمان *دادخواستی به طرفیت *( ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان شماره ۹۳۰ /۱۰۰مورخ ۱۳۸۷/۰۲/۱۰ به انضمام خسارات دادرسی تقدیم دادگاه حقوقی *نمود وکلای خواهان توضیح دادند که قرارداد شماره ۱۰۰/۹۳۰ مورخ ۸۷/۰۲/۱۰ با مدت اجرای ۲۷ ماه انجام عملیات موضوع قرارداد شامل ۱ ) اجرای اسکله ۲ ) اصلاح و احداث دایگ سنگی ۳ ) لایروبی در عمق ۱۴ متر از تراز مبنا ( ۴ cd انتقال مواد لایروبی به محل استحصال اراضی ۵ ) استحصال حدود ۴۰ هکتار زمین منعقد شد. مبلغ پیمان بدون پیش بینی تعدیل ۴۱۸٫۴۳۶٫۶۵۳٫۷۲۷ ریال تعیین شد از مبلغ مذکور بابت عملیات لایروبی و استحصال جمعا مبلغ ۱۰۷٫۷۶۰٫۲۰۸٫۵۵۶ ریال و به تفکیک ۹۹٫۲۵۲٫۸۲۳٫۶۷۰ ریال برای لایروبی و ۸٫۵۰۷٫۳۸۴٫۸۸۶ ریال برای استحصال اراضی در نظر گرفته شده بود. طبق قرارداد زمان شروع لایروبی ۱۹ ماه بعد از شروع پروژه ، برای مدت ۷ ماه توافق شد. شرکت موکل در تاریخ ۸۷/۰۷/۰۶ اقدام برای تعیین شرکت لایروب نمود که جهت هماهنگی طی نامه شماره ۱۳۴ /دم مورخ۸۷/۰۷/۰۶ به کارفرما اعلام گردید. کارفرما به دلیل کسری نقدینگی عملیات اجرایی بخش لایروبی و استحصال اراضی را تعطیل نمود و برنامه زمانبندی اصلاحی ۸۸/۱۰/۰۴ بدون عملیات لایروبی ابلاغ نمود علی رغم درخواست های مکرر موکل طی سالیان سپری شده از اغاز پروژه کارفرما موضوع لایروبی را هیچگاه تعیین تکلیف ننموده است. ( مکاتبات پیوست ) بعد از ۵۷ ماه کارفرما برنامه زمانبندی انجام عملیات لایروبی در سطح سه درصد از کل حجم اولیه موضوع پیمان را به موجب نامه ۲۹۷۹ مورخ ۹۳/۰۷/۲۹ اعلام نمود بدون انکه مشخصات و نقشه های مورد نظر را ارسال نماید.موکل طبق مفاد قرارداد ان بخش از پروژه را که طبق برنامه زمانبندی اصلاحی ابلاغ شده بود به نحو کامل اجرا نمود و اقدام به تحویل موقت و قطعی ان کرد در مرحله تحویل موقت علی رغم انکه این بخش از کار انجام نشده بود کارفرما بدون انکه عدم انجام عملیات لایروبی را به عنوان نواقص مطرح نماید. بعد از رفع نقص پروژه را تحویل قطعی کرد بدلیل عدم پرداخت مطالبات از طرف خوانده موکل از بابت کارکرد و صورت وضعیت ها دادخواست مطالبه وجه را تقدیم دادگاه نمودکه دادگاه به شرح دادنامه قطعی حکم بر حقانیت موکل صادر فرمود. بعد از چندین جلسه خوانده دادخواست الزام به انجام عملیات لایروبی و استحصال در احجام اولیه پیمان را نمود که دادگاه حکم له خوانده صادر نمود. موکل با عنایت به شرایط قرارداد مستند به موارد ذیل دفاعا اعلام خاتمه پیمان وفق ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان را نمود که دادگاه به دلیل انکه جزی خواسته نبوده است.به ان توجهی نکرده است.اکنون با توجه به ادله وجهات ذیل درخواست رسیدگی و صدور حکم مبنی بر اعلام حذف عملیات لایروبی و استحصال زمین و خاتمه پیمان را دارد. شعبه *در ع. با دادنامه شماره *مورخ ۹۹/۵/۲۸ با این استدلال که وفق ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان مشخصا قراردادهای منعقده مستفاد از شرایط عمومی پیمان در واقع عقود دو جانبه می باشند ، که طبق ماده ۲ از سوی کارفرما جایز و از سوی پیمانکار لازم پیش بینی گردیده است.و این امر در کلیه دکترین های حقوقی مربوط به شرایط عمومی پیمان نیز مورد تاکید قرار گرفته است.این درحالی است.که خواهان محترم بدون توجه به این امر که عقود ناشی از شرایط عمومی پیمان از جانب پیمانکار لازم بوده و امکان فسخ بدون پیش بینی شرط خیار امکان پذیر نمی باشد. ) و با بررسی مدارک و ابرازی از دادنامه قطعی شماره *صادره از شعبه *در ع. که بر اساس ان حکم بر الزام شرکت سازمان *مبنی بر لایروبی در عمق ۱۴ متر از تراز مبنا و انتقال مواد لایروبی به محل استحصال اراضی به میزان حدود ۲/۲ میلیون متر مکعب و استحصال حدود ۴۰ هکتار زمین در حق منطقه ویژه اقتصادی صادر و اعلام گردیده است.و شعبه *طی دادنامه شماره *در خصوص تجدید نظر خواهی شرکت سازمان *تجدید نظر خواهی را وارد تشخیص داده و اظهار داشته اند. بر اساس تعهد تجدید نظر خواه مطابق بند های ۳و۴ ماده ۱ توافق نامه متعهد به لایروبی و استحصال زمین از دریا و نیز ماده ۳۰شرایط عمومی پیمان و ۲۹ شرایط خصوصی پیمان بوده و اینکه خواهان ( منطقه ویژه اقتصادی پیش پرداخت کلیه بندهای موضوع قراداد و تغییرات قسمتی از اصلاح حامل های انرژی را طبق نظریه کارشناس به شرح پیش گفته پرداخت نموده است.و همچنین نقشه های لایروبی پس از تایید سازمان بنادر و کشتی رانی به پیمانکار ابلاغ گردیده و اراضی محل پروژه در اختیار پیمانکار قرار گرفته است.و مطابق برنامه زمانبندی تعهد به اجرای بندهای ۳ و ۴ ماده ۱ قرارداد نیز بوده که شرکت سازمان *نسبت به اجرای ان اقدامی نکرده … و درخصوص دادنامه مذکور اجراییه نیز صادر گردیده است.با توجه به مراتب معنونه و با عنایت به اینکه ادعای خواهان مبنی بر خاتمه پیمان در پرونده استنادی به شماره *بررسی و غیر قابل پذیرش تشخیص و حکم بر الزام ایشان به انجام تعهدات موضوع قرارداد مستند دعوا صادر و اعلام گردیده است.لذا دادگاه خواسته خواهان را وارد و مقرون به دلیل تشخیص نداده و مستندا به ماده ۱۳۵۷ قانون مدنی و مواد ۱۹۷ و ۱۹۸ قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم بر بطلان دعوای خواهان صادر نمود. اما شعبه *با دادنامه شماره *مورخ ۹۹/۱۲/۲۷ با این استدلال که حسب نامه شماره ۲۹۷۹ مورخ ۹۳/۶/۲۹ که طی ان خطاب به تجدید نظرخواه اعلام شده است: بر اساس مفاد قرارداد شماره ۹۳۰/۱۰۰ مورخ ۸۷/۲/۱۰ ان شرکت می بایست نسبت به انجام لایروبی اسکله اقدام می نمود ولی متاسفانه تا کنون چنین امری میسر نشده و با توجه به اینکه انجام لایروبی جهت صدور مجوز بهره برداری اسکله الزامی است.لذا درخواست پیمانکار مبنی بر حذف لایروبی ( نامه شماره ۹۳/ص/۴۳۹ مورخ ۹۳/۲/۳۰ ) امکان پذیر نمی باشد. و با توجه به نامه شماره ۳۱۲/ص۳۱۶۵۷ اداره کل بنادر و دریانوردی استان *بدلیل اهمیت موضوع و جلوگیری از به گل نشستن و یا برخورد کشتی با دیواره حوضچه لازم است.ایتم حفظ شده و جهت اصلاح حوضچه چرخش به میزان ۷۵۰۰۰ متر مکعب لایروبی انجام شود. و توجها به بند ۳ ماده ۱ قرارداد شماره ۹۳۰۱۰۰ لایروبی در عمق ۱۴ متر از تراز مبنا cd و انتقال مواد لایروبی به محل استحصال اراضی به میزان حدودی میلیون متر مکعب بوده است. که حسب مفاد نامه فوق الذکر به ۷۵۰۰۰ متر مکعب تقلیل پیدا کرده است. لذا موضوع مشمول بند ۲ ماده ۲۹ قانون شرایط عمومی پیمان می گردد. که بیان داشته است: جمع مبلغ مربوط به کاهش مقادیر و حذف انها نباید از ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر شود. اگر این مبلغ از حد تعیین شده بیشتر شود. و پیمانکار با اتمام کار با نرخ پیمان موافق باشد. ، عملیات موضوع پیمان در چهارچوب پیمان انجام میشود. ، ولی در صورتی که پیمانکار مایل به انجام کار نباشد. پیمان طبق ماده ۴۸ خاتمه داده می شود. و توجه به اینکه پیمانکار ( تجدید نظر خواه ) مایل به انجام پیمان با شرایط مذکور نبوده است. علیهذا دادگاه با عنایت به مراتب معنونه ضمن پذیرش اعتراض تجدید نظرخواه ، مستند به ماده ۳۵۸ ( قانون ایین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادنامه تجدید نظر خواسته را نقض و با استناد به بند ۲ ماده ۲۹ و ۴۸ شرایط عمومی پیمان و مواد ۱۹۸٫۵۱۵٫۵۱۹ قانون ایین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی حکم به تایید اعلام خاتمه پیمان شماره *مورخ ۱۳۸۷/۰۲/۱۰ و محکومیت تجدید نظر خوانده به پرداخت هزینه دادرسی متعلقه و حق الوکاله وکیل طبق تعرفه قانونی در حق تجدید نظر خواه صادر نمود اکنون رییس کل محترم دادگستری استان *با این استدلال که … اولا: هرچند که با برسی پرونده های مورد دعوی طرفین نمی توان گفت که دعوی مطروح جدید دارای اعتبار امر مختوم می باشد. لیکن به نظر دارای اعتبار امر قضاوت شده بود ، چرا که در پرونده استنادی و طرح دعوی اصلی از طرف سازمان *به خواسته مطالبات در دعوای مرتبط منطقه ویژه اقتصادی الزام شرکت سازمان *را به اجرای تعهدات قراردادی ( لایروبی ) استدعا می نماید. که در همان پرونده به موجب دادنامه شماره *حکم به الزام سازمان *به لایروبی در عمق ۱۴ متر از تراز و انتقال مواد لایروبی به محل استحصال اراضی به میزان میلیون مترمکعب و استحصال حدود ۴۰ هکتار زمین محکوم می گردد. که این محکومیت بر اساس مفاد قرارداد فی مابین طرفین صادر گردیده و پس از تجدید نظرخواهی دادنامه صادره در شعبه دوم تجدید نظر قطعیت یافته است. لذا در اینخصوص سابقا اتخاذ تصمیم قضایی صورت گرفته و رای دادگاه بدوی که مورد نقض شعبه *نظر به اینکه اولا خوانده سابقا با طرح دعوی به خواسته الزام شرکت سازمان *مبنی بر لایروبی در عمق ۱۴ متر از تراز مبنا و انتقال مواد لایروبی به محل استحصال اراضی به میزان ۲/۲ میلیون متر مکعب و استحصال حدود ۴۰ هکتار زمین موفق به اخذ دادنامه شماره *در عباس شده که رای فوق با دادنامه شماره *قطعی گردیده است. ثانیا ادعای خواهان مبنی بر خاتمه پیمان در پرونده استنادی فوق به عنوان دفاع مطرح گردیده بود لکن دادگاه با رد ادعای مذکور حکم بر محکومیت خوانده به اجرای تعهداتش صادر و در همین راستا اجراییه هم صادر گردیده است.دادنامه مورد دادخواهی موجب بی اثر شدن اجراییه فوق خواهد شد. ثالثا استناد دادگاه به ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان مادامی که رای قطعی مذکور به قوت خود باقی است.صحیح نخواهد بود. بنابر این دادنامه مورد دادخواهی از این جهت که مفاد رای قطعی دادگاه را نادیده انگاشته و موجب تضییع حق دادخواه شده بر خلاف شرع بین بوده و درخور نقض است. لذا به پذیرش درخواست اعاده دادرسی اظهار نظر می گردد.با موافقت ریاست محترم قوه قضاییه پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و حسب دستور جهت رسیدگی به این شعبه ارجاع شده است.هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید. پس از قرائت گزارش اقای ع. ح. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای می دهد: رأی متن رأی رای همانگونه که در گزارش رییس کل دادگستری استان و نیز مشاوران حوزه معاونت قضایی به نحو صحیح اظهار و اعلام شده است.با توجه به اینکه سابقا شرکت خواهان طبق دادنامه قطعه شماره *مورخ ۹۸/۱۱/۲۷ صادره از شعبه *محکوم به انجام بخشی از تعهدات قراردادی فی مابین درخصوص لایروبی دریا در عمق ۱۴ متر از تراز مبنا و انتقال مواد لایروبی به محل استحصال اراضی به میزان ۲/۲ میلیون متر مکعب و استحصال چهل هکتار از زمین در حق دادخواه یعنی شرکت منطقه ویژه اقتصادی صنایع معدنی و فلزی خلیج فارس شده است.و این امر به منزله ان است.که انجام پیمان خاتمه نیافته است.و لذا رای محکمه بدوی صحیح بوده و نقض ان موجبی نداشته است. با پذیرش اعاده دادرسی و مستند به ماده ۴۷۷ قانون ایین دادرسی کیفری با نقض دادنامه شماره *مورخ ۹۹/۱۲/۲۷شعبه *با اصلاح رای بدوی به شماره ۶۶۹ مورخ ۹۹/۵/۲۸ به قرار رد دعوی صادره از شعبه *در ع. نتیجتا تایید و استوار می نماید. این رای قطعی است. شعبه * مستشار: ع. ح. عضو معاون: ا. م. م. فهرست خلاصه جریان پرونده متن رأی نقد رأی نقد رأی نام * : رایانامه * : توضیح: کدتصویری: تعدادموافق: 0 ـ تعدادمخالف: 0 نقدهای شما تماس با ما نشانی: تهران اتوبان چمران شمال ، اتوبان یادگار جنوب، بعد از خروجی اوین درکه، پشت مجتمع دشت بهشت، خیابان شهید قدوسی کد پستی : 1983846514 تلفــــن : 22376843 دورنگار : 22376840 سامانه پیام کوتاه:5000969900070 رایانامه : bijp@jri.ac.ir پیوندها پژوهشگاه قوه قضاییه قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه روزنامه رسمی کشور معاونت حقوقی قوه قضاییه مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضاییه نسخه کلیه حقوق برای پژوهشگاه قوه قضاییه محفوظ است