شرایط اثبات قتل با قسامه
خلاصهٔ رأی
حال آنکه در پرونده، اولیای دم، صراحتا به شرح برگ ۳۷۲ پرونده اظهار داشته اند قتل یا توسط متهم و یا توسط برادر ایشان به هویت وقوع یافته است.
متن کامل
شرایط اثبات قتل با قسامه Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: شرایط اثبات قتل با قسامه پیام: حسب ماده ۳۴۰ و ۳۴۱ قانون مجازات اسلامی در موارد لوث و ضرورت انجام قسامه، علم حالفین بر آنچه که به آن سوگند یاد می نمایند ضروری می باشد. حال آنکه در پرونده، اولیای دم، صراحتا به شرح برگ ۳۷۲ پرونده اظهار داشته اند قتل یا توسط متهم و یا توسط برادر ایشان به هویت وقوع یافته است. حال آنکه صرفا در باب متهم م. ع. کیفرخواست صادر و امارات و قراین ظن آور ( از منظر دادسرای محترم ) صرفا به متهم مذکور موجود می باشد که از این رو با توجه به فقدان علم در اولیای دم جهت انتساب بزه قتل عمدی به متهم موصوف، به طریق اولی نمیتوان قایل به وجود علم در سایر حالفین در جهت اتیان سوگند به ارتکاب قتل عمدی توسط متهم مذکور شد. مستندات: شماره دادنامه قطعی : تاریخ دادنامه قطعی : 1401/03/24 گروه رأی : کیفری آراء منتخب پرونده: شعبه دیوان عالی کشور مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی خلاصه جریان پرونده خلاصه جریان پرونده: این است.که شخصی به نام ص. خ. فرزند ع. با تقدیم شکواییه ای به دادسرای عمومی وا نقلاب خوی مدعی شده که در تاریخ ۹۹/۴/۳۱ ساعت ۲۳ شب فرزند ایشان به نام ص. جهت خرید نان از منزل خارج شده که شخصی بنام م. ع. فرزند ق. از پشت سر مورد ضرب و جرح قرار گرفته و به زمین برخورد کرده است.که جهت نامساعد بودن وضعیت جسمانی او به *اعزام ، درنهایت در تاریخ ۹۹/۵/۱ بر اثر شدت جراحات وارده فوت نموده است. *پرونده را به پلیس اگاهی ارجاع شده این مرجع قانونی ابتدا از شاکی توضیحات را اخذ نموده نامبرده پس از ذکر مطالبی اضافه می نماید. که فرزند ایشان با برادر متهم به نام م. ع. سابقا مشاجره لفظی داشته است. پلیس اگاهی متهم را دستگیر و نسبت به انجام تحقیقات مبسوط از وی اقدام و سپس نتیجه و پرونده را به دادسرای شهرستان خوی تقدیم می نماید. بازپرس کشیک دادسرای مذکور اتهام مباشرت در قتل عمدی مرد مسلمان به متهم م. ع. فرزند ق. تفهیم و در ادامه پرونده به شعبه دوم بازپرسی ارجاع می شود. در تحقیقات چندین نفر از اهالی محل تصدیق می کنند که هیچ گونه درگیری فی مابین ص. خ. ( مقتول ) و متهم م. ع. حادث نگردیده است. وکیل اولیای دم در بازپرسی حاضر و شکواییه را بشرح ذیل تشریح می کند. در این اثنا گزارش شرح معاینه جسد که توسط پزشکی قانونی تنظیم شده بود واصل که بر این اساس اثار خونمردگی در زمان حیات در ناحیه زیر پوست سر در تمام نواحی سر و نیز ورم نسج مغز و انحراف مغز به سمت راست کوفتگی خونریزی دهنده نسج مغز در گیجگاهی اهیانه ای راست ، خون ریزی تحت سخت شانه ای سمت راست و چپ مرحوم ص. خ. مورد رویت قرار میگیرد که نهایتا علت تامه فوت ان مرحوم ، ضربه مغزی و خونریزی پرده های مغزی و شکستگی قاعده جمجمه متعاقب برخورد با جسم سخت تعیین می شود. و در ادامه بیان می کند که به غیر از جراحات مذکور هیچ گونه اثار دیگری از جراحت در اندام متوفی مشاهده نمیگردد. در ادامه تحقیقات نسبت به استعلام مجدد از پزشکی قانونی اقدام می شود. که حسب نظریه پزشکی قانونی ، علت فوت ، ضربه مغزی و خونریزی پرده های مغزی و شکستگی قاعده جمجمه متعاقب برخورد با جسم سخت عنوان و تاکید می گردد. که برخورد جسم سخت نظیر چوب یا سنگ به سر و یا برخورد سر به جسم سخت نظیر اصابت سر به زمین ، میتواند سبب ایجاد چنین جراحتی باشد. در همین راستا نسبت به استماع اظهارات گواهان عینی توسط بازپرس اقدام و پرونده بیمارستان مرحوم ص. خ. مورد بررسی قرار گرفته در ادامه نسبت به انجام تحقیقات مبسوط از متهم م. ع. اقدام می گردد. که نامبرده اظهار می دارد. در حوالی ساعت ۲۳ مورخ ۹۹/۴/۳۱ در کنار خیابان ایستاده بودم که ص. خاتونی را مشاهده کردم که به سمت مغازه رفت و بعد از خارج شدن از مغازه مرا دید و صدا زد که من نزد ایشان رفتم و حتی جهت دست دادن دستم را دراز کردم که ص. با عصبانیت دست مرا پس زد و سپس دستم را گرفت و به سمت خودرواش کشید که در این حین تشنج کرد و بر روی زمین افتاد و از دهانش کف خارج شد و بر روی زمین شروع به لرزش کرد و سپس چند نفر از جوانان محل به صحنه امدند و اب بر روی ایشان پاشیدند که من چون ترسیده بودم محل را ترک کردم نامبرده در ادامه اظهار می دارد. که هیچ ضربه ای به ص. خ. وارد نکرده و شاهدانی به نام های ع. ا. ، م. ر. و ح. ا. گواه بر این امر هستند متهم در بخش دیگری از صحبت های خود اضافه می کند که مرحوم ص. خ. سابقا نیز تشنج کرده بود و حتی یکبار در وضعیت تشنج با چندین خودرو تصادف کرده بود و از این رو تصور کردم که دوباره مثل سابق شده است.متهم م. ع. ضمن تاکید بر اینکه هیچ گونه ضربه ای به مرحوم ص. خ. وارد نکرده اظهار میدارد. که هیچ گونه اختلاف قبلی با ص. خ. نداشته و ص. خ. عادت داشت که بصورت نامناسب با افراد برخورد کند مضافا اینکه از وجود اختلاف قبلی فی مابین ص. خ. و برادر خود به نام م. ع. ابراز بی اطلاعی می نماید. پس از وصول تحقیقات پلیس اگاهی به بازپرس محترم اتهام مباشرت در قتل عمدی مرد مسلمان به متهم م. ع. توسط بازپرس کشیک تفهیم می گردد. که ایشان ضمن تکرار مطالب سابق اظهار می دارد. که هیچ گونه ضربه ای به ص. خ. وارد نیامده و ایشان به جهت تشنج بر روی زمین افتاده است.و سابقا نیز دچار تشنج شده بود. استشهادیه ای از سوی وکیل متهم به شعبه دوم بازپرسی ارایه می شود. که به موجب ان چندین تن از اهالی محل تصدیق می نمایند که هیچ گونه درگیری فی مابین ص. خ. و متهم م. ع. حادث نگردیده و مرحوم ص. خ. در اثر تشنج بر روی زمین افتاده است.و از دهان ایشان کف خارج شده است.در همین راستا نسبت به اخذ توضیح از خانواده مرحوم ص. خ. اقدام می شود. که مادر مقتول بنام ز. ا. فرزند ع. ا. اظهار می دارد. که در تاریخ ۹۹/۴/۳۱ مرحوم به همراه خانواده خود در منزل ما مهمان بودند که ص. جهت خرید نان از منزل خارج شد که بعد از لحظاتی درب منزل به صدا درامد مشاهده کردم که حال ص. وخیم است.و از بینی او خون می اید که او را به بیمارستان منتقل کردیم. خانم ا. در ادامه اضافه می نماید. که ص. سابقه بیماری و تشنج نداشته است.پس از استماع اظهارات مادر متوفی ، نسبت به اخذ اظهارات از همسر مرحوم ص. به نام ن. ج. فرزند ا. اقدام می شود. که نامبرده اظهار میدارد. بعد از مراجعه ص. خ. به منزل متوجه اوضاع نامساعد او شدیم با اورژانس تماس گرفته و با امبولانس او را به بیمارستان منتقل کردیم در ادامه ص. خ. فرزند ع. بعنوان پدر مورد تحقیق تحقیق می گیرد که ایشان نیز عنوان می دارد. که حدود ساعت ۲۳ مورخ ۹۹/۴/۳۱ ص. جهت خرید نان از منزل خارج شد در حدود ۱۰ الی ۱۵ دقیقه بعد از بچه های محل به درب منزل من امده و اظهار داشتند که ص. در مقابل مغازه ا. به زمین افتاده که سریعا به همراه پسر دیگرم به نام ه. به محل رفتیم مشاهده کردم که ص. در صندلی شاگرد نشسته و بی حال و بی رمق می باشد. شخصی بنام ر. ل. نیز در پشت فرمان نشسته بود که او را پیاده کردم و پسرم ه. پشت فرمان نشست و به خانه امدیم. اشخاصی به نام های م. پ. ، ح. ا. ، ع. م. ، م. ، ر. در صحنه حاضر بودند ص. قادر به حرف زدن نبود و صرفا میگفت ما – ما و بعدا گفت م. . بعد از اینکه ص. را به منزل اوردیم بدنش را ماساژ دادیم و هر چه قدر سعی کردیم تا حال ص. بهبود پیدا کند موفق نشدیم … نهایتا به *بودیم که شخصی به نام م. ا. با من تماس گرفت و اظهار داشت که م. ع. از پشت سر اقدام به ضرب و جرح ص. نموده است.که بعدا از بقالی محل بنام ج. ا. پرس و جو کردم که ایشان نیز اظهار داشت که از دور متوجه شدم که درگیری شده است. در همین راستا نسبت به استماع اظهارات گواهان عینی توسط بازپرس اقدام می گردد. اقای ج. ا. فرزند ع. اظهار می دارد. که در حدود ساعت ۱۰:۳۰ مورخ ۹۹/۴/۳۱ مرحوم ص. خ. جهت خرید نان به مغازه من امده بود که پس از چند دقیقه ( حدود ۵ دقیقه ) از خروج ایشان مشاهده کردم که در حدود ۵۰ متری مغازه تعدادی از افراد جمع شده اند شخصی به نام ه. ر. را فرستادم تا از نزدیک موضوع را بررسی نماید. و سپس خودم نیز به دنبال او رفتم مشاهده کردم که مرحوم ص. خاتونی روی زمین افتاده و بچه های محل در حال اب دادن به او هستند که موضوع را از حاضرین جویا شدم که ایشان گفتند ص. غش کرده است.در ادامه م. ع. را مشاهده کردم که سوار ماشین خود شد و رفت بعد از لحظاتی پدر ص. نیز در صحنه حاضر شد ص. را که به هوش امده بود اما قادر به حرف زدن نبود ، سوار کرد و با خود برد فردای ان روز شخصی به نام م. م. به مغازه امد و اظهار داشت که م. ص. را زده بود و در ادامه شخصی بنام ع. م. نیز به من گفت که ص. توسط م. مورد ضرب و جرح قرار گرفته بود و هر دو اظهار داشتند که م. از پشت گردن ص. را گرفته و ضربه ای به ایشان وارد نمود. از گواه دیگر بنام م. م. فرزند ع. ا. توسط پلیس اگاهی تحقیق شده که مشارالیه در اظهارات خود چنین بیان می دارد. حدود سات ۱۰:۳۰ شب به اتفاق تعدادی از دوستان خود در سر *گفتگو بودیم که به یکباره مشاهده کردم که از ص. در حال تشنج بوده و دهن و دستانش قفل شده بود که با ریختن اب بر روی سرش و زدن سیلی ایشان را به هوش اوردیم که گفت این طوری نکن و در ادامه او را با کمک خودش به کنار خیابان رساندیم اقای ح. ا. تازه محله فرزند ا. خ. بعنوان گواه اظهار می دارد. حدود ساعت ۱۰/۵ الی ۱۱ شب بود در جلو مغازه ر. مشغول کشیدن سیگار بودم که به یکباره مشاهده کردم که ص. خاتونی بر روی زمین افتاده و عده ای در اطراف او جمع شده بودند که دیدم م. در حال اب پاشیدن بر صورت ص. بود ۲ الی ۳ دقیقه طول کشید تا ص. به هوش امد به کمک اهالی ص. بلند شد و زیر درخت نشست از ص. پرسیدند که اب میخوری که گفت بله و کمی اب به پشت او ریختند که ص. گفت نریزید بعد ص. خواست تا به نزدیک ماشینش برود که در این حال ص. گفت دمپایی مرا بیاورید که دمپایی او را اوردیم و در ماشین زیرپایش گذاشتیم ه. ر. پشت فرمان نشست که در این حین پدر ص. امد و از ص. پرسید پسرم ، باز مریض شدی. اما نشنیدم که ص. چه جوابی داد و سپس برادر ص. پشت فرمان ماشین نشست و ص. را به منزل بردند. در پاسخ به این سوال که ایا صحنه درگیری فی مابین مرحوم ص. خ. و م. ع. شما دیدید یا خیر پاسخ میدهد که خیر ، هیچ گونه درگیری را رویت نکرده است.در همین راستا ، ه. ر. فرزند ح. بعنوان گواه دیگر مورد تحقیق قرار گرفته که مشارالیه اظهار می دارد. که در مغازه ج. ا. بودم که ص. خاتونی وارد مغازه شد و پس از احوال پرسی با من به سمت خودرو خود رفت که در این حین ج. ا. به من گفت نگاه کن ، عده ای در انجا جمع شده اند که من از مغازه بیرون امدم و مشاهده کردم که ص. به زمین افتاده و عده جمع شده اند و م. سر ص. را در زانوی خود گذاشته و به صورتش اب می پاشد که در این حین ص. به هوش امد سپس او را به زیر درخت بردیم و در انجا از پشتش اب می ریختند که خودش گفت بس است.اب نریزید … در این حین پدرش امد و به او گفت پسرم باز ناخوش شدی و سپس ص. را با خود بردند و ه. ر. می گوید من مشاجره لفظی یا درگیری فی مابین مرحوم ص. و م. ع. را رویت نکردم. در پاسخ به این سوال که ایا ص. خاتونی سابقه تشنج داشته یا خیر پاسخ می دهد بلی ، چنین چیزی شنیده بودم اما بعینه ندیده بودم هم چنین در پاسخ به این سوال که ایا م. ع. با ص. سابقه درگیری داشته یا خیر پاسخ می دهد که چیزی در این خصوص نشنیده است.در ادامه از اشخاصی به نامهای م. پ. فرزند خ. و ع. ا. فرزند ح. توسط پلیس اگاهی مورد تحقیق قرار گرفته اند که انان اظهار می دارند که در صحنه حضور نداشته اند و چیزی را رویت نکرده اند. پرونده بیمارستانی مرحوم ص. خ. ملاحظه که حاوی نکات مهم به شرح ذیل می باشد.: ۱- مرحوم ص. خ. در ساعت ۴:۱۲ صبح روز ۹۹/۵/۱ در *پذیرش شده و در ساعت ۱۲:۴۸ دقیقه ظهر همان روز ترخیص و به *اعزام شده است. ۲- حسب گزارش سونوگرافی اخذ شده از مرحوم ص. خ. : الف ) عنوان شکایت بیمار ، تشنج و مسمومیت با شربت متادون قید شده است. ب ) شکستگی در پریتال ( استخوان اهیانه ای ) چپ مشهود بوده ج ) شواهد کانتیو ( اسیب ) خفیف در ریه چپ مشهود بوده د ) شکستگی تعدادی از دنده های چپ مشهود بوده. ۳- در برگ پذیرش بیمارستان قید شده که الف ) مرحوم ص. خ. قبلا به تعداد دو مرتبه سابقه بستری شدن دارد. ب ) تشخیص اولیه ، تشنج ناشی از مصرف مواد ( over dose ) می باشد. ۴- در برگ گزارش پرستار نیز قید شده که شرح حال بیمار ، سوی مصرف مواد مخدر می باشد. ۵- در فرم اولیه ارزیابی پرستاری دو نکته قید شده است.الف ) بیمار در کمای عمیق بوده و امکان تکلم ندارد. ب ) در ارزیابی سیستم ها ، بر موضوع تشنج تاکید شده است.۶- در فرم ترخیص بیمار ، تشنج کراتیوی ( عمل جراحی برداشتن استخوان جمجمه ) بعنوان تشخیص بیماری قید گردیده است. ۷- در برگ شرح حال بیمار به نقل از همراه وی ، قید شده که بیمار به دنبال مصرف متادون و پیدا شدن قوطی خالی شربت متادون در خودرو دچار کاهش هوشیاری شده و سابقه تشنج داشته است. هم چنین خروج کف از دهان بیمار مشهود بود و ترشحات کف دار دیگری در اثر گازگرفتگی زبان نیز مورد رویت قرار گرفته است. ۸- در فرم تریاژ اورژانس بر سابقه تشنج بیمار و مصرف داور از سوی ایشان تاکید شده ۹- در برگ بیهوشی ، تشخیص قبل از عمل ، تشنج قید میگردد. با بررسی پرونده بالینی مرحوم ص. خ. ، پزشک معالج به نام دکتر ن. ا. بعنوان مطلع در بازپرسی شعبه دوم حاضر و اظهار می دارد. که بیمار به جهت برخورد جسم سنگین با سر دچار خونریزی مغزی وسیع شده بود لیکن اینکه به دنبال تشنج و اصابت ضربه ، یا به دنبال