رأی وحدت رویه شماره ۸۲۲
شمارهٔ آرای-وحدت-رویه-822 — دیوان عالی کشور
خلاصهٔ رأی
ابطال سند رسمی مالکیت بدون دعوت از ثبتکننده سند فاقد اثر قانونی است.
متن کامل
بسمهتعالی رأی وحدت رویه هیأت عمومی دیوان عالی کشور شماره ۸۲۲ مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۱۵ موضوع: لزوم دعوت از سازمان ثبت اسناد و املاک در دعوای ابطال سند رسمی مالکیت خلاصه جریان پرونده: در پروندههای متعددی مشاهده گردید که دادگاهها در دعاوی ابطال سند رسمی مالکیت بدون دعوت از اداره ثبت اسناد و املاک مربوطه اقدام به صدور حکم مینمایند. این امر باعث شده است که در اجرای حکم، سازمان ثبت از صدور سند جدید خودداری نموده و تعارضهایی ایجاد گردد. برخی شعب دیوان عالی کشور این آراء را به علت عدم جلب اداره ثبت نقض کرده و برخی دیگر آن را کافی دانستهاند. استدلال هیأت عمومی: سند رسمی مالکیت که توسط سازمان ثبت اسناد و املاک کشور صادر میشود در اجرای وظایف قانونی این سازمان است. ابطال چنین سندی مستقیماً تکالیف و اختیارات سازمان ثبت را تحتالشعاع قرار میدهد. بر اساس ماده ۲۲ قانون ثبت اسناد و املاک، دولت کسی را مالک میشناسد که ملک به نام او ثبت شده باشد. از این رو سازمان ثبت ذینفع محسوب و باید به عنوان خوانده یا ثالث دعوت شود تا امکان دفاع داشته باشد. رأی هیأت عمومی: با توجه به مواد ۲۲، ۴۶ و ۴۸ قانون ثبت اسناد و املاک مصوب ۱۳۱۰ و اصلاحات بعدی و ماده ۱۴ قانون آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۷۹، در دعوای ابطال سند رسمی مالکیت، اداره ثبت اسناد و املاک مربوطه ذینفع بوده و دعوت از آن الزامی است. صدور حکم بدون دعوت اداره ثبت فاقد اثر قانونی بوده و نمیتوان الزام آن سازمان را به صدور سند جدید از دادگاه مطالبه نمود. این رأی طبق ماده ۴۷۱ قانون آیین دادرسی کیفری برای شعب دیوان عالی کشور و دادگاههای کشور لازمالاتباع است. رئیس هیأت عمومی دیوان عالی کشور