خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم در بزه قتل عمدی
خلاصهٔ رأی
پیام: در موارد عدم تحقق لوث و خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم، دادگاه مکلف به صدور حکم مبنی بر توقف دعوی بوده و صدور حکم برائت در این مورد، فاقد وجاهت قانونی است.
متن کامل
خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم در بزه قتل عمدی Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم در بزه قتل عمدی پیام: در موارد عدم تحقق لوث و خودداری مدعی از مطالبه قسم از متهم، دادگاه مکلف به صدور حکم مبنی بر توقف دعوی بوده و صدور حکم برائت در این مورد، فاقد وجاهت قانونی است. مستندات: ماده 315 قانون مجازات اسلامی 1392- شماره دادنامه قطعی : 8809983814100087 تاریخ دادنامه قطعی : 1394/12/15 گروه رأی : کیفری آراء منتخب پرونده: شعبه دیوان عالی کشور مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی خلاصه جریان پرونده محتویات پرونده حاکی است در تاریخ 1386/8/23 خانمی به هویت پ.ش. در روستای ت...شهرستان لردگان دچار سوختگی شدید شده است و مامورین انتظامی به شرح برگ 1 در تاریخ 1386/8/25 در محل حادثه حضور یافته و موضوع صورتجلسه شده است و حسب صورتجلسه مذکور موضوع خودسوزی بوده است و خانم مذکور که به بیمارستان در اصفهان منتقل شده بوده در تاریخ 1386/8/28 به علت شدت سوختگی فوت کرده است .آقای ح.ش. به شرح برگ های 3 و 36 و 37 از آقای و.الف. م. که خواستگار متوفی بوده و مدتی با او ارتباط داشته است شکایت کرده و مدعی شده است نامبرده اقدام به آتش زدن دخترم کرده است اما در این خصوص شاهدی نداریم و حادثه ساعت 10 شب و در کوچه بوده است و کسی حضور نداشته است و اظهارات ما براساس اظهارات دخترم می باشد که در بیمارستان است . خانم م.گ. ش. مادر متوفی به شرح برگ های 11 و 28 و 29 همین موضوع را به نقل از متوفی مطرح کرده است و شهود خود را خانم ها م.ش. ، ا.ش. و ن.ع. و آقایان م.ح. و س.ف. معرفی کرده است .خانم م.ش. خواهر متوفی به شرح برگ 12 اظهار داشته من عیناً مشاهده کردم که متهم خواهرم را آتش زد اما در برگ های 32 و 33 اظهار داشته من زمان آتش زدن حضور نداشتم .خانم ا.ش. خواهر متهم به شرح برگ های 13 و 78 و 79 اظهار داشته متوفی در بیمارستان گفت متهم مرا آتش زده است و حتی آثار سوختگی البسه با کف پا تا پشت منزل متهم وجود داشت و دکتر گفت پشت کمرش بیشتر سوخته و احتمالاً عمدی است و خواهرم به من گفت متهم یک ماه قبل از سوختگی به من تجاوز کرده است .آقای م.ح. شوهر خواهر متوفی به شرح برگ های 14 و 34 و 35 اظهار داشته و.الف. م. و برادرش ر. جلو منزل خودشان بودند و در فاصله 7 متری دختر و پسر در حال حرف زدن بودند یکباره مشاهده کردم دختر از پشت سر آتش گرفته و خود و.الف. به طرف دختر آمد به کمک وی پیراهن او را بیرون کشید و اقدام به فرار کرد حاضرم قسم بخورم که و.الف. م. او را سوزانده است .آقای س.ف. داماد شاکی به شرح برگ های 15 و 30 و 31 اظهار داشته در مسیر اعزام به بیمارستان و نیز در بیمارستان متوفی می گفت و.الف. مرا آتش زد . خانم ن.ع. دختر خواهر متوفی به شرح برگ 16 اظهار داشته متوفی و متهم در مورد موضوع ازدواج جرو بحث کردند و متهم متوفی را تهدید کرد و من مشاهده کردم که متهم متوفی را آتش زد اما در برگ 36 اظهار داشته من شاهد آتش زدن نبوده ام .آقای ر.م. برادر متهم به شرح برگ های 51 و 112 اظهار داشته آن شب ما مهمان داشتیم و آقای س. خ. منزل ما مهمان بود با شنیدن سرو صدا رفتم بیرون و خواهر متوفی به نام م. ج. گفت می خواسته نفت در چراغ کند آتش گرفته است و برادر دیگر متهم به نام ح. نیز به شرح برگ 113 مطالب مشابهی بیان کرده است .خانم ت. م. همسر پسر عموی متوفی به شرح برگ 52 اظهار داشته من به بیمارستان رفتم اما به جزداد و فریاد و گریه چیزی از متوفی نشنیدم .متهم و.الف. م. 21 ساله به شرح برگ های 53 و 54 ضمن انکار موضوع اظهار داشته من در زمان حادثه در منزل بودم بعد از آتش سوزی با پدرم بیرون آمدم از تمام مملکت ف... در مورد این خانواده تحقیق کنید که چطور خانواده ای هستند و به من تهمت می زنند وقتی من بیرون آمدم شخصی به نام خ. که تیرچه بلوکی دارد گفت چراغ آتش گرفته است شهود از بستگان متوفی هستند و ما دو سال با خانواده ایشان رابطه داشتم من این دختر را می خواستم و قصد داشتم او را عقد کنم اما موقعیت آن را نداشتم . پزشکی قانونی استان اصفهان به شرح برگ های 18 و 19 در تاریخ ۱۳۸۶/8/30 از جسد متوفی معاینه کرده و چنین اعلام نظر نموده است :«.... در معاینه قفسه سینه و شکم و خلف تنه سوختگی کامل درجه سوم مشهود است ولی آثار جرح و شکستگی مشهود و ملموس نیست و بررسی آثار ضرب نیز به دلیل سوختگی مقدور نیست (سوختگی 36 درصد سطح بدن ) در معاینه اندام های فوقانی سوختگی کامل درجه دوم و سوم از شانه تا نوک انگشتان مشهود است (18 درصد سطح بدن) .... در معاینه اندام های تحتانی و لگن ،در نواحی لگن و قدام و خلف رانها و خلف ساقها به طور کامل و دو سوم فوقانی قدام ساقها سوختگی درجه دوم و سوم همراه با کندگی لایه سطحی پوست مشهود است ولی یک سوم تحتانی قدام ساقها و کف و روی پاها سوختگی ندارد ( 30 درصد سطح بدن ) .... ناحیه تناسلی و مقعد سوختگی درجه اول دارد ( یک درصد سطح بدن) ... پرده بکارت محو شدگی ناحیه ساعت 4 تا 8 دارد که بیش از سه هفته قبل از فوت ایجاد شده و تعیین زمان دقیق ازاله بکارت مقدور نیست .... داخل نای و حنجره مملو از مایع کف آلود بی رنگ است ... حفرات مملو از حدود یک لیتر مایع شفاف در هر طرف می باشد .... حفرات قلب محتوی خون لخته و چربی جوجه chicken fat می باشد . حفره شکم باز شد . داخل صفاق محتوی حدود یک لیتر مایع زرد شفاف است .... رحم سایز کوچک دارد و در برش فاقد جنین و جسم خارجی است . با توجه به یافته های فوق علت فوت سوختگی شدید (85 درصد سطح بدن) و عوارض ناشی از آن تعیین و جواز دفن به نام وی صادر شد» ضمناً در نظریه مذکور هیچ آثاری از ضرب وجرح و شکستگی و در رفتگی اعضاء مختلف گزارش نشده است . به شرح برگ های 88 و 96 دست نوشته ای منتسب به متوفی ضمیمه پرونده شده است که اجمالاً ذکر شده دلیل این کار غیرانسانی را توضیح می دهم و تقاضا کرده کسی که باعث این کار شده است را قصاص کنند و پسر همسایه از سه سال قبل از من درخواست ازدواج کرد و مرا مورد اذیت و آزار قرار داد اما به وعده های خود عمل نکرد و نجابت مرا لکه دار کرد. آقای ا. ،ه. و ح. همگی م. برادران متهم به شرح برگ های 114 تا 116 اظهار داشته اند در زمان آتش سوزی حضور نداشته و بعداً موضوع را شنیده اند. متهم و.الف. م. به شرح برگ های 117 و 118 در پلیس آگاهی مرتکب موضوع اتهام شده است و اظهار داشته نامه مکشوفه را کارشناسی کنید اگر به خط متوفی بود قبول دارم . آقای غ. (س.) خ. به شرح برگ های 155 و 156 شهادت داده اند که در شب حادثه در منزل آقای ن. م. پدر متهم مهمان بوده است و فرزندان و از جمله متهم در منزل بودند و متهم از نیم ساعت قبل از حادثه در منزل بود و به پذیرایی مشغول بود و بعد از حادثه و ایجاد سرو صدا می گفتند پیک نیک آتش گرفته و با چراغ آتش گرفته است. ضمناً برگ های 160 تا 179 در پرونده موجود پشت احتمالاً به علت اشتباه در شماره گذاری بعد از 159 عدد 180 ذکر شده است . آقای ب.ص. به شرح برگ 204 اظهار داشته آقای خ.ر. صاحب خودرو نیسان مهمان من بوده و آقای م. ح. داماد ح.ش. آمد گفت پ.ش. به علت نشست گاز و ترکیدگی پیک نیک آتش گرفته است و خ. متوفی را به بیمارستان برد به شرح برگ های 205 تا 207 بازسازی صحنه با حضور قاضی محترم دادگاه بخش انجام شده است و در این مرحله آقای م.ح. شوهر خواهر متوفی اعلام کرده است در فاصله 24 متری متهم و.الف. م. را در حال فرار مشاهده کرده است .پزشکی قانونی استان اصفهان با توجه به استعلام انجام شده در نظریه تکمیلی موضوع برگ 208 چنین اعلام نظر کرده است :« .... در مورد سوال 1- تشخیص خودسوزی یا دیگر سوزی از روی نحوه سوختگی بدن مقدور نیست و افتراق آنها نیازمند تحقیقات قضایی است . در مورد سوال دوم : می توان گفت که سوختگی ناشی از نفت و گازوئیل و بنزین و مواد مشابه آنها از نوع سوختگی های خشک می باشد ولی افتراق نوع ماده آتش زا از روی شکل و شدت سوختگی مقدور نیست . شروع سوختگی از پشت یا قدام بدن نیز قابل افتراق نیست به خصوص که سوختگی بدن متوفیه با درصد بالا به طور تقریباً مساوی در قدام وخلف بدن می باشد . قسمت های خلف تنه و قدام سینه و شکم و اندام های فوقانی و رانها و دو سوم فوقانی و یک سوم تحتانی خلف ساقها سوختگی دارد و تنها یک سوم تحتانی قدام ساقها فاقد سوختگی می باشد لذا مجموع سوختگی های خلف تنه 43 درصد در مجموع سوختگی های قدام تنه 41 درصد و ناحیه تناسلی یک درصد سطح بدن را شامل می شود . در خصوص رنگ و حجم ریه ها لازم به ذکر است که در سوختگی های شدید به دلیل اختلالات الکترولیت های خون ، مایع بیش از حد در همه نسوج و حفرات از جمله ریه ها تجمع می باشد که برای شرایط متوفی نیز قابل قبول و ناشی از سوختگی شدید می باشد ....» جانشین بازپرس و رئیس دادگاه عمومی بخش ف... (شهرستان لردگان استان چهار محال وبختیاری ) در نهایت به موجب دادنامه شماره 87/798 (کلاسه پرونده 86/817 ک) مورخ ۱۳۸۷/10/21 در مورد موضوع فوت متوفی با احراز خودسوزی و اینکه با توجه به انکار متهم و سایر قرائن و امارات موجود در پرونده بزهکاری نامبرده محرز نیست قرار منع تعقیب صادر کرده و قرار صادره را قابل اعتراض در دادگاه صالحه اعلام کرده است و در مورد اتهام آقای و.الف. م. دائر بر رابطه نامشروع با متوفی به لحاظ فقد دلیل حکم برائت صادر کرده است و در مورد اتهام فوق دائر بر رابطه نامشروع با توجه به فوت وی قرار موقوفی تعقیب صادر کرده و آراء اخیر (برائت و موقوفی تعقیب ) را قابل تجدید نظر در محاکم تجدید نظر استان چهار محال و بختیاری اعلام کرده است . دادستان محترم عمومی و انقلاب شهرستان لردگان با قرار منع تعقیب موافقت کرده و پس از اعتراض اولیاءدم نسبت به قرار منع تعقیب پرونده به دادگاه کیفری استان ارسال شده است و دادگاه مذکور به موجب دادنامه شماره 88/19 مورخ ۱۳۸۸/2/14 رسیدگی به موضوع را در صلاحیت دادگاه عمومی شهرستان لردگان دانسته است و در نهایت شعبه 102 دادگاه عمومی جزایی لردگان به موجب دادنامه شماره 88/760 مورخ ۱۳۷۸/4/20 قرار منع تعقیب صادره را تایید کرده است .پس از تایید قرار منع تعقیب و متعاقب اظهار نظر کمیسیون استانی و کشوری موضوع ماده 18 قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب به شرح برگ های 260 تا 265 و به این استدلال « با توجه به اظهارات برخی از مطلعین از جمله س.ف. به شرح منعکس در صفحات 30 و 31 و م.ح. به شرح منعکس در صفحات 34 و 35 و اظهارات دیگر مطلعین وخصوصاً با توجه به ارتباط نامشروع متهم با مرحومه که متهم به شرح منعکس در صفحه 53 آن را تکذیب نکرده است و نظریه پزشکی قانونی مبنی بر ازاله بکارت از مرحومه در دو هفته قبل از فوت و دیگر قرائن و شواهد و اهمیت موضوع و حرمت دماء مسلمین ضرورت داشته دادگاه محترم تحقیقات محسوس و غیرمحسوس بیشتری را پیرامون موضوع معمول می داشت» ریاست محترم قوه قضاییه رأی صادره را خلاف بیّن شرع تشخیص داده و رسیدگی به دادگاه هم عرض ارجاع شده است شعبه 101 دادگاه عمومی جزایی لردگان به شرح برگ های 286 تا 294 در جلسه دادرسی مورخ ۱۳۹۰/6/22 که با حضور شهود اولیاءدم و وکیل آنان آقای م.ا. برگزار شده از شهود تحقیق کرده است خانم م. ش. خواهر متوفی اجمالاً اظهار داشته متهم خواهر مرا می خواست پدرش مخالف بود بارها گفته بود بیا با هم فرار کنیم آن شب حدود ساعت 7 با خواهرم درگیر شد و یک سیلی به او زد خواهرم اعتراض کرد گفت می آیم به پدرت می گویم و.الف. م. گفت اگر به پدرم چیزی بگویی تو را آتش می زنم و بعد از آن خواهرم رفت موضوع را به پدر و.الف. بگوید که او هم خواهرم را آتش زد . من با توجه به صدای خواهرم متوجه شدم آتش گرفته است وقتی رسیدم به من گفت و.الف. مرا آتش زده است و من وقتی وارد کوچه شدم غیر از مرحومه کسی را ندیدم و متهم را نیز ندیدم و اصلاً متوجه کسی نشدم اگر بود خودش را نشان می داد و وقتی خواهرم را آوردیم داخل حیاط و.الف. را دیدم که ایستاده بود به ما نگاه می کرد و سپس در مورد تعارض اظهاراتش با مطالبی که قبلاً گفته نیز در پاسخ به سوال دادگاه توضیح داده است . آقای م.ح. نیز اجمالاً اظهار داشته پس از شنیدن سروصدا من از منزل پدر متوفی خارج شدم و متوجه آتش گرفتن یک نفر شدم و در آن زمان متهم و برادرش ر. آنجا ایستاده بودند و چون شخصی که آتش گرفته بود در حال فرار به طرف منزل پدر خانم می بود فهمیدم که او خواهر زن خود من است در آن زمان ر. م. روی دیوار ایستاده بود و و.الف. هم درب حیاط ایستاده بود و وقتی من به طرف مرحومه آمدم دیدم آن دو نفر در حال فرار هستند. متوفی به من نگفت چه کسی او را آتش زده است در مورد اینکه قبلاً گفته متوفی به او گفته متهم او را آتش زده است اظهار داشته نمی دانم شاید اگر هم باشد تلفنی کسی به من چیزی گفته باشد . خانم ن.ع. دختر خواهر متوفی نیز اجمالاً اظهار داشته متهم و متوفی از قبل با هم رابطه جنسی داشتند متوفی به متهم گفت می روم به مادرت می گویم که این عمل را انجام داده ای متهم با دست به بینی متوفی زد و یک دبّه نفت آنجا بود برداشت روی خاله من ریخت و از بینی متوفی هم خون آمد و متوفی به طرف منزل متهم رفت متهم هم پشت سر او رفت و قصد داشت مانع او شود و من تا جلو کوچه رفتم بعد برگشتم چون مرحومه از من خواست دنبال آنها نروم و وقتی رفتم داخل متوجه سرو صدا شدم وقتی با آقای ح. و مادرم رفتیم دیدم لباسهای او سوخته است و وقتی خاله ام به بیمارستان منتقل شد تلفنی به من گفت و.الف. مرا آتش زده است از وی سوال شده چرا در تاریخ ۱۳۸۶/9/17 جریان