حکم قتل در صورت تجاوز از شرایط قانونی دفاع مشروع

خلاصهٔ رأی

پیام: در صورتی که متهم بتواند در مقام دفاع به قسمت دیگری از بدن مقتول ضربه وارد و خود را نجات دهد، ایراد ضربه به ناحیه سینه مقتول تجاوز از مراتب دفاع بوده و مستوجب پرداخت دیه است.

متن کامل

حکم قتل در صورت تجاوز از شرایط قانونی دفاع مشروع Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: حکم قتل در صورت تجاوز از شرایط قانونی دفاع مشروع پیام: در صورتی که متهم بتواند در مقام دفاع به قسمت دیگری از بدن مقتول ضربه وارد و خود را نجات دهد، ایراد ضربه به ناحیه سینه مقتول تجاوز از مراتب دفاع بوده و مستوجب پرداخت دیه است. مستندات: شماره دادنامه قطعی : تاریخ دادنامه قطعی : 1401/11/30 گروه رأی : کیفری آراء منتخب پرونده: مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی متن رأی اتهام ها: ۱. تبانی در فرار متهم ( مشارکت در اختفای و فراهم کردن وسایل فرار متهم م. ا. ) ۲. مصرف مسکر ( شرب خمر ) ۳. قتل عمدی مسلمان ( مرحوم ع. ج. از طریق ایراد جرح عمدی با چاقو ) بسمه تعالی به تاریخ ۲۳/ ۱۱/ ۱۴۰۱ در وقت فوق العاده جلسه شعبه *به تصدی امضا کنندگان ذیل تشکیل است.پرونده کلاسه فوق تحت نظر است.با بررسی اوراق پرونده ملاحظه می گردد. در تاریخ ۴/۳/ ۱۴۰۱ اقای ح. ج. با مراجعه به مامورین انتظامی *اعلام می نمایند برادرش به نام ع. ج. در مراسم عروسی در درگیری مجروح و پس از انتقال به بیمارستان فوت نموده اند اقای ا. ج. نیز که از ناحیه سر مجروح شده به مامورین انتظامی اعلام می نمایند طی درگیری لفظی با اقوام داماد درگیری ایجاد و برادرش با چاقو مورد اصابت قرار گرفته است.در ادامه اقایان ا. ج. و م. ا. که از شرکت کنندگان در نزاع بودند دستگیر و به مرجع انتظامی منتقل که برادر مقتول به نام ع. ج. در مقر نگهبانی کلانتری با چاقو م. ا. را مورد ضرب و جرح قرار می دهند در تحقیقات اولیه پیرامون نحوه درگیری اقای ح. و. اظهار می دارند … مرحوم ع. ج. مشروب زیادی خورده بود و با م. جلوی درب تالار درگیر شدند که با وساطت حاضرین درگیری تمام شد و بعد از اتمام عروسی جلوی درب منزل داماد ع. مجددا با م. درگیر شد و چند نفر از اقوام نیز در درگیری شرکت داشتند و به پشت م. با چاقو ضربه زدند و م. به سمت خانه دوید و یک لحظه مادر م. را داخل خانه بردم و برگشتم مرحوم روی زمین افتاده بود … تمام افراد حاضر در نزاع دستگیر و از ایشان تحقیق می شود. م. ا. در تاریخ ششم خرداد ماه خود را تسلیم مامورین می نماید. در اظهارات اولیه بیان می نمایند … در زمان درگیری ع. ج. به زن و بچه ام حمله کرد و جهت دفاع از انها قصد داشتم با چاقویی که روی زمین افتاده بود ع. ج. را بترسانم که چاقو به سینه ع. اصابت کرد اقای ع. و. پیرامون نحوه و افراد شرکت کننده در درگیری اعلام می نمایند … بعد از مراسم یک خودروی پراید سفید که مقتول و برادرانش در ان بودند فحاشی کردند. و به سمت م. و فرزند ش حمله کردند. و م. را با چاقو زدند و در ان زمان م. چاقو نداشت … اقای ج. ق. نیز به عنوان شاهد اظهار می نمایند … جلوی منزل داماد یک پراید جلوی مراسم امد و افرادی پیاد شدند که همگی چوب و قمه و چاقو داشتند و م. از ناحیه سر و پشت دچار خونریزی شدید شد و انها که با پراید امده بودند مقتول را سوار کردند. و بردند و مسلم اول دسته خالی بود و چاقو نداشت … همچنین اقای م. ش. نیز به عنوان شاهد درگیری بیان می دارد. … جلوی تالار یک نفر بین موتور و خودرو گیر کرد و مقتول امد با او لفظی بحث کرد و مست بود و اختیار خودش را نداشت به م. فحاشی کرد و متقابلا م. نیز به او فحاشی کرد و انها را جدا کردیم و جلوی درب منزل داماد یک پراید که سه یا چهار نفر داخل ان بودند پیاده شدند و درگیری ایجاد شد و با م. درگیر شدند و درگیری شدید شد و گفتند م. را با چاقو زدند و بعد یکی امد و گفت ع. چاقو خورده … پرونده به شعبه *ک. ارجاع و متهم در دفاع از اتهام قتل عمدی بیان می دارد. … ع. و دو نفر امدند شروع به فحاشی کردند. و به سمت بنده و همسرم را هول می دادند و به سمت انها دست درازی کردند. و ع. با چاقو مرا مجروح کرد و برادرش با چاقو به سرم زد تا اینکه چاقویی روی زمین بود برداشتم می خواستم او را بترسانم پای او به جوی اب گیر کرد سینه اش جلو امد و چاقو به سینه اش برخورد کرد و من فقط برای دفاع از خودم به سمت ع. ج. حمله ور شدم تا بترسانم چاقو به سینه اش خورد من مقدار کمی مشروب خورده بودم ولی کاملا هوشیار بودم … خانم ز. ن. به عنوان مادر مقتول اعلام می نمایند مقتول مجرد بود و پدرش قبلا فوت کرد کرده و تقاضای قصاص قاتل را می نمایند بر اساس گزارش معاینه جسد یک بریدگی دوکی شکل به طول دو و نیم سانتیمتر به صورت عمودی در سمت قدام قفسه سینه روی عضلات سینه ای که بریدگی عمیق بوده و پزشکی قانونی علت فوت را شوک خونریزی دهنده به دلیل اصابت جسم برنده به قفسه سینه اعلام می نمایند همچنین این مرکز اعلام می نمایند در ازمایشات سم شناسی مقدار ۲۳۸ میلی گرم در صد میلی لیتر الکل اتلیک در محتویات کیسه صفرا مقتول یافت شده است.اقای م. ق. نیز به عنوان شاهد درگیری اظهار می نمایند … زمانی که جلوی تالار بین م. و ع. درگیری شد انها را جدا کردیم و جلوی درب منزل داماد رفتیم و ع. امد و به ا. گفت برویم این ها ارزشش را ندارند اگر داشتند مهمان نوازی می کردند. م. ا. بچه اش را به همسرش داد و یک مشت به ع. انداخت که ما ع. را سوار کردیم برود که م. گوشی برداشت و زنگ زد و افراد بیایند که ع. را سوار کردیم که جلوی ماشین را گرفتند و م. شروع به درگیری کرد که ما جدا می کردیم و چند نفر ا. را می زدند و م. از ابتدای درگیری چاقویی همراهش بود و از کمرش بیرون اورد و ناحیه سینه ع. زد … همچنین اقای م. ن. نیز اعلام می نمایند … در حال جدا کردن ع. ج. بودم ع. ج. چاقو به دست بود و م. ا. نیز چاقو داشتند وقتی برگشتم دیدم ع. به روی صورت افتاده و کل بدنش غرق خون بود و شنیدم م. زده ولی خودم ندیدم … با تکمیل تحقیقات پیرامون شرب خمر و قتل عمدی قرار جلب به دادرسی و کیفرخواست صادر و به این شعبه ارجاع با اعمال مقررات مواد ۳۸۴ و ۳۸۷ در مهلت قانونی از ناحیه طرفین ایرادی اعلام نگردید.جلسه رسیدگی با حضور طرفین تشکیل و خانم ز. ن. به عنوان ولی دم تقاضای قصاص نمودند و متهم نیز اظهار داشتند … چاقو نداشتم و چاقو روی زمین بود که برداشتم از خودم دفع خطر کنم و چاقو به سینه اش خورد و راه دیگری نداشتم … دادگاه نظر به مراتب فوق و با اعلام ختم رسیدگی و با تکیه بر شرف و وجدان قضایی و استعانت از خداوند متعال به شرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید. رأی متن رأی رای دادگاه در خصوص اتهام اقای م. ا. خ. مسلمان شیعه اهل *دارای سابقه کیفری و بازداشت تحت قرار بازداشت موقت از تاریخ ۶ /۳/۱۴۰۱ با وکالت اقای ع. ن. ت. دایر بر مباشرت در یک فقره قتل عمدی مرحوم ع. ج. از طریق ایراد جرح با چاقو و شرب مسکر موضوع شکایت خانم ز. ن. با عنایت به مجموع اوراق پرونده و مراتب اعلامی در گردش کار و اقرار صریح متهم به شرب مسکر و شکایت ولی دم هرچند اظهارات شهود و مطلعین به این موضوع که متهم با چاقو به متوفی جرح وارد نموده دلالت دارد. لکن انچه قابل توجه است.این است.که ۱- مطابق اظهارات شهود و مطلعین قضیه پس از درگیری اولیه در مقابل تالار و جدا نمودن متهم و مقتول از یکدیگر پس از پایان مراسم متوفی به اتفاق برادران خود و اشخاص ثالث به درب منزل داماد که همجوار منزل متهم بوده است.رفته و با چاقو و چوب به ایشان حمله می نمایند این در حالی است.که در زمان حمله مهاجمان به متهم ایشان با همسر و فرزند ش مشغول تماشای مراسم جشن بوده و فرزند ش را در اغوش داشته که با حمله مهاجمان فرزند ش را به همسرش می سپارد و در این زمان مهاجمان از جمله متوفی با چاقو به متهم م. ا. حمله می نمایند و ایشان را مجروح می نمایند و انچه محرز و مسلم است.متهم ابتدا قصد درگیری نداشته و ابتدا چاقویی در دست نداشته است.۲- نکته مهم دیگر نیز این موضوع است.که تهاجم نیز ابتدا توسط متوفی و همراهان ایشان واقع شده است.به نحوی که شهود نیز ان را تایید نموده اند از جمله اقای ج. ق. بیان می نمایند … یک پراید جلوی مراسم امد و افرادی پیاده شدند که همگی چوب و قمه داشتند و م. را از ناحیه سر و پشت سر دچار خونریزی شدید شد و م. دست خالی بود و چاقو نداشت … و یا اظهارات اقای م. ش. که بیان نموده اند … جلوی منزل داماد یک پراید که سه یا چهار نفر داخل ان بودند پیاده شدند و درگیری ایجاد شد و با م. درگیر شدند و درگیری شدید شد و گفتند م. را با چاقو زدند … ۳- از سوی دیگر مطابق مدافعات متهم وی در وضعیتی قرار داشته که مورد تهاجم قرار گرفته و مهاجم نیز مطابق اظهارات شهود و مطلعین دارای قمه بوده و در این شرایط خوف عقلایی جهت انجام دفاع وجود دارد. و در این موقعیت هر انسان عاقلی نیز به دنبال این است.که به نحوی مهاجم را از خود دور و از خودش دفاع کند ۴-حمله و تهاجم مقتول و همراهان وی با چاقو و چوب بوده و با فرض اینکه متهم نیز حین درگیری به چاقو دسترسی پیدا کرده دفاع در این وضعیت در مقابل حمله با چاقو و چوب برای دفع حمله مهاجم ضرورت داشته از طرفی مطابق اظهارات شهود در مرحله تحقیقات مقدماتی مقتول در مراسم جشن عروسی مشروب الکلی زیادی مصرف نموده بوده که این موضوع در برگ معاینه جسد و ازمایش محتویات مایع زجاجیه مورد تایید پزشکی قانونی قرار گرفته بنحوی که میزان ۲۳۸ میلی گرم درصد الکل در مایع زجاجیه کشف شده و این موضوع دلالت بر این دارد. که میزان مشروب الکلی که مقتول مصرف نموده به حدی زیاد بوده که مقتول رفتارهای غیر معقول داشته و متوجه اعمال خود نبوده و در این زمینه در شب برگزاری مراسم جشن در دو مرحله با متهم درگیری داشته اند بنابراین با این تفاسیر رفتار و اقدام متهم در مقابل مقتول در مقام دفاع مشروع بوده و این دادگاه ضمن پذیرش دفاعیات متهم و وکیل ایشان و با تلقی اقدامات متهم به عنوان دفاع مشروع و مستندا به مواد ۱۵۶ و ۱۲۰ قانون مجازات اسلامی و ماده ۴ قانون ایین دادرسی کیفری کیفری رای بر برائت متهم از اتهام قتل عمدی صادر و اعلام می نماید. لکن از انجا که متهم می توانست در مقام دفاع به قسمت دیگری از بدن مقتول ضربه وارد و خود را نجات دهد با زدن ضربه به ناحیه سینه مقتول تجاوز از مراتب دفاع صورت گرفته است.و متهم در این زمینه از چاقو استفاده کرده مستندا به تبصره ۲ ماده ۳۰۲ قانون مجازات اسلامی و تبصره ذیل ماده ۶۱۴ و ماده ۶۱۶ قانون تعزیرات و مجازاتهای بازدارنده حکم بر محکومیت متهم به پرداخت یک فقره دیه کامل نفس در حق اولیای دم و بجهت اینکه متهم دارای سابقه کیفری می باشد. و دادگاه از این جهت وی را مستحق مجازاتی بیش از حداقل مجازات قانونی می داند از بابت قتل غیر عمدی با چاقو که با یک رفتار محقق شده است.با رعایت ماده ۱۳۱ قانون مجازات اسلامی به تحمل سه سال حبس تعزیری درجه ۵ محکوم و همچنین نظر به اقرار متهم به شرب مسکر مستندا به مواد ۲۶۴ و ۲۶۵ قانون مجازات اسلامی به تحمل یک صد ضربه شلاق به عنوان حد شرب مسکر محکوم می نماید. رای صادره حضوری و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجام خواهی در دیوان عالی کشور می باشد. رییس شعبه *- ا. خ. مستشار شعبه *- م. ح. ز. فهرست متن رأی متن رأی نقد رأی نقد رأی نام * : رایانامه * : توضیح: کدتصویری: تعدادموافق: 0 ـ تعدادمخالف: 0 نقدهای شما تماس با ما نشانی: تهران اتوبان چمران شمال ، اتوبان یادگار جنوب، بعد از خروجی اوین درکه، پشت مجتمع دشت بهشت، خیابان شهید قدوسی کد پستی : 1983846514 تلفــــن : 22376843 دورنگار : 22376840 سامانه پیام کوتاه:5000969900070 رایانامه : bijp@jri.ac.ir پیوندها پژوهشگاه قوه قضاییه قوه قضاییه جمهوری اسلامی ایران مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه روزنامه رسمی کشور معاونت حقوقی قوه قضاییه مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضاییه نسخه کلیه حقوق برای پژوهشگاه قوه قضاییه محفوظ است