جایگاه نظریه کارشناسی در دعوا

خلاصهٔ رأی

طی نامه شماره 3090 مورخ ۱۳۸۰/9/8 اعلام نمود که زوجه نسبت به تعهدات پدر زوج اقرار به وصول نموده است که با توجه به مراتب موضوع پرداخت مهریه مورد تعهد خود را تأدیه کرده است.

متن کامل

جایگاه نظریه کارشناسی در دعوا Toggle navigation صفحه اصلی درباره ما درباره پژوهشگاه قوه قضائیه درباره پژوهشکده آرا تماس با ما دریافت نظرات و پیشنهادها عنوان: جایگاه نظریه کارشناسی در دعوا پیام: هرچند قانونگذار، قاضی را ملزم به تبعیت از نظر کارشناس ندانسته اما قاضی نمی تواند در امری که نیاز به تشخیص کارشناسی دارد، پس از وصول نظریه کارشناس، بدون تکیه بر قرائن علم آور و به صرف درخواست طرف دعوی، رأساً مبلغ محکومٌ به را متفاوت با نظر کارشناسی تعیین کند و این اقدام تحصیل دلیل به نفع یا ضرر اصحاب دعوی و عدول قاضی از بیطرفی محسوب می شود. مستندات: شماره دادنامه قطعی : 9509970907600128 تاریخ دادنامه قطعی : 1395/02/21 گروه رأی : حقوقی آراء منتخب پرونده: شعبه دیوان عالی کشور مشخصات متن نتیجه تحلیلی کلید واژه ها نمایه قوانین مرتبط گردش پرونده عین عبارت چاپ متن متن تجمیعی پرونده قلم یکان ایران میترا ترافیک زر یاقوت تیتر رأی شعبه دیوان عالی کشور شماره پرونده : 9209985113302033 شماره دادنامه : 9509970907600128 شعبه : شعبه شانزدهم دیوان عالی کشور تاریخ : 1395/02/21-11:26 قاضی : عبدالعلی ناصح فورگ قاضی : عباسعلی علیزاده بایگی قاضی : سعید عالم قاضی : محمد دیوسالار. خلاصه جریان پرونده: آقای غ. ح.ز. با وکالت خانم م. ف. وکیل پایه 1 دادگستری دادخواستی به طرفیت همسرش خانم م. الف. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش در محاکم خانواده مشهد مطرح نموده که به شعبه 38 ارجاع شده است در متن دادخواست وکیل خواهان با استناد به فتوکپی مصدق سند نکاحیه رسمی مورخ ۱۳۷۸/5/10 که مفاداً دلالت دارد عقد زوجیت دائم فیما بین اصحاب دعوی با مهریه یک جلد کلام اله مجید و یک شاخه نبات به مهریه پانزده هزار ریال و پنجاه عدد سکه کامل طلای بهار آزادی که بر ذمه زوج است و نیز مبلغ چهل و دو میلیون و پانصد هزار ریال وجه رایج جمهوری اسلامی نیز که بر ذمه زوج می‌باشد و نیز پدر زوج متعهد شده است که در ازاء مبلغ مذکور در ستون صداق یک چهارم منزل مسکونی واقع در مشهد را با نشانی معین در سند مذکور و زمینی به مساحت دو هزار متر واقع در اراضی آبینه و یک سردسیر ساخته شده را به همراه سند منزل و اراضی به نام زوجه نماید. در ذیل رونوشت سند مذکور که تصویر آن از جمله مستندات دادخواست است قید گردیده است دفتر اسناد رسمی شماره ... طی نامه شماره 3090 مورخ ۱۳۸۰/9/8 اعلام نمود که زوجه نسبت به تعهدات پدر زوج اقرار به وصول نموده است که با توجه به مراتب موضوع پرداخت مهریه مورد تعهد خود را تأدیه کرده است. وکیل زوج برابر ماده1133 قانون مدنی رسیدگی و صدور حکم مقتضی را خواستار شده است. در برگ 11 پرونده تصویر سند رسمی تنظیمی مورخ ۱۳۹۰/2/21 که مفاداً حاکی است زوجه با حضور در دفتر اسناد رسمی اقرار به دریافت تمام مهریه خویش مندرج در سند نموده و گفته است از این بابت هیچگونه ادعا و طلبی از زوج در آینده نداشته و اعتراضی نیز نخواهد داشت و نیز در برگ 12 پرونده تصویر انتقال وکالت نسبت به دو دانگ اعیان آپارتمان منزل مسکونی است تفویض نموده است به آقای غ. ح.ز. و در برگ 13 پرونده خانم م.ا. رضایت خود را به موجب سند رسمی مورخ ۱۳۹۰/2/21 جهت ازدواج مجدد همسرش اعلام نموده است. در لایحه‌ای که آقای ع.غ. وکیل خانم م.ا. خوانده دعوی تقدیم برای جلسه دادرسی مورخ ۱۳۹۲/9/18 نموده است به مستندات مذکور استناد نموده است و ضمناً گفته است خواهان برابر پرونده کیفری 920803 شعبه 127 کیفری مشهد در تاریخ ۱۳۹۲/1/16 با ایراد ضرب و جرح و درگیری موکل را از منزل مشترک اخراج نموده است و تاکنون در پرونده کلاسه 921115 شعبه 46 دادگاه حقوقی مشهد درباره موکلش تعیین تکلیف نکرده و حتی اجازه ملاقات دو فرزند دخترش را به ایشان نمی‌دهد که در این رابطه پرونده کلاسه 921428 در شعبه 630 دادیار مجتمع قضایی شهید کامیاب تحت رسیدگی است و اقدام به تخریب ماشین پدر موکله نموده که به حبس تعلیقی محکوم شده است و این اقدامات و نیز اقدامات قبلی خواهان مبنی بر الزام موکله به تنظیم اقرارنامه مبنی بر وصول مهریه بدون اینکه ریالی به ایشان حسب اظهار موکله بپردازد بیانگر اهداف ایشان است که بتواند از این ابراز استفاده و درخواست طلاق نماید درخواست رسیدگی و بررسی موضوع را دارم هر چند موکله بخاطر دو فرزندش رضایت به جدای و طلاق ندارد اما به استناد مفاد مواد 29 و 30 قانون حمایت خانواده چنانچه زوج اصرار بر طلاق دارد با توجه به شرط ضمن عقد مندرج در سند نکاحیه (شرط تنصیف) و اینکه موکله 14سال در زندگی مشترک و صرف دوران جوانی خود در این زندگی زحمات زیادی متحمل شده است و کل حقوق کارمندی خود را در این دوران در اختیار خواهان قرار داده اند که در ارقام حقوقی ایشان در حساب‌های بانکی مشخص است و استدعای استعلام دارد و نیز ایشان موکله را در تاریخ ۱۳۹۰/2/21 جهت اخذ اقرارنامه برای دریافت مهر و نیز ازدواج مجدد تحت فشار قرار داده و حتی شش دانگ از آپارتمان‌هایی را که قبلاً در بلوار ... مشارکتاً خریداری نموده بودند وکالت آن را از محل برابر سند شماره 75... مورخ ۱۳۹۰/2/21 دفترخانه ... مشهد دریافت و اقدام به فروش آن کرده‌اند که تاکنون وجه آن را به موکل مسترد نکرده‌اند. که در این خصوص نیز درخواست استرداد این وجه را دارد با توجه به اینکه در حال حاضر خواهان مالک یک باب آپارتمان مسکونی در منطقه ... پلاک ... طبقه ... و یک دستگاه ماشین پراید سال92 هستند اولاً نصف ارزش اموال فوق را به موکل بپردازند ثانیاً نفقه موکل را در طول 14 سال زندگی مشترک با نظر کارشناسی تعیین و پرداخت نمایند. ثالثاً اجرت المثل زحمات موکل را بابت مدیریت خانه و تربیت و نگهداری فرزندان در طول این مدت پرداخت نمایند. رابعاً کلیه وجوه موکل را که از محل حقوق ایشان از آموزش و پرورش با چک سفید امضاء و کارت بانک در طول این سال‌ها بجز سال92 که در اختیار موکل بوده است تعیین و پرداخت شود خامساً وضعیت حضانت دو فرزند مشترک و نیز حق ملاقات موکله هفته ای یکبار در محل تعیین تکلیف شود در جلسه دادرسی نیز که خوانده حضور نداشته است و وکیل خواهان خواسته خود را به شرح دادخواست صدور گواهی عدم امکان سازش اعلام نموده است وکیل خوانده آقای غ... به مطالب مندرج در لایحه تقدیمی استناد نموده است وکیل خواهان گفته است با عنایت به اینکه خوانده محترم با خروج از تمکین و اینکه نسبت به حقوق مالی خود کل مهریه اقرار به دریافت آن دارد و اینکه خواهان (موکل) اموال غیر منقولی برای شرط تنصیف ندارد و موکل خود مستأجر است و از حیث پرداخت نفقه نیز موکل نسبت به خانم الف. بی اعتنا نبوده و تمام هزینه‌های وی و تأمین مسکن برای ایشان اقدام نموده است که مدارک موجود است در صورت صلاحدید تقدیم خواهد شد که بهترین مدرک از حیث جهیزیه طبق گزارش مرجع انتظامی است که تمام و کمال به خوانده تحویل گردیده است و در مورد دو دانگ آپارتمان ادعایی که تفویض وکالت از ناحیه خانم الف. به موکل شده در ظهر قولنامه فیما بین آنان امضاء شده این دو دانگ به موکل واگذار شده است در خصوص پرداخت اجرت المثل موکل اعلام آمادگی با نظر دادگاه محترم محاسبه و پرداخت می‌نماید در مورد پرونده کیفری و گزارش پلیس 110 نیز شکایت خانم منجر به قرار منع تعقیب شده است و سپس وکیل زوجه بر مالکیت زوج بر 6 دانگ یک باب آپارتمان در امامت و نیز مالکیت بر اتومبیل پراید تأکید نموده و گفته است موکل جهیزیه خود را دریافت نموده است. دادگاه ضمن صدور قرار داوری و معرفی داور توسط زوج و تعیین داور برای خوانده که مستنکف از تعیین داور بوده است و اعلام نظر داوران دستور تعیین وقت جهت اخذ توضیح از زوجین در خصوص نفقه و اجرت المثل صادر نموده است در جلسه مورخ ۱۳۹۳/3/12 وکیل زوجه گفته است در مورد نفقه طبق اظهار موکله زوج در طول دوران زوجیت وجه نقدی به موکله پرداخت نکرده‌اند و حتی در صورت کم کاشت موکله از حقوق خود صرف زندگی مشترک نموده است فقط از تاریخ ۱۳۹۲/1/17 که خواهان موکله را از منزل مشترک اخراج کرده‌اند مبلغی از کل دریافت سهم یارانه موکله به ایشان پرداخت نموده‌اند ولی وجهی به عنوان نفقه به ایشان پرداخت نشده است وکیل خوانده خواستار شرط تنصیف دارائی شده است زوج گفته است تا ۱۳۹۲/1/17 ایشان در مسکن من حضور داشته و با هم زندگی می‌کردیم خرجی ایشان پرداخت می‌شده است زوجه گفته است در شعبه 46 در مورد نفقه پرونده مطرح نموده‌ام وکیل زوج گفته از تاریخ ترک منزل خانم الف. تمام حقوق وی بابت نفقه به ایشان پرداخت شده و اکنون اموال موکل فقط یک خودروی پراید می‌باشد که حاضر است جهت ایراع حق ایشان به ایشان پرداخت نماید در خصوص آپارتمان که مورد ادعای ایشان و وکیل محترم ایشان است نیز در صورت وجود مدارکی دال بر مالکیت موکل که تقاضا دارم به محضر دادگاه ارائه شود حرفی ندارد موکل هیچ گونه آپارتمانی ندارد و اکنون نیز مستأجر است دادگاه به وکیل زوجه اخطار نموده است هر گونه مدرکی دال بر مالکیت زوج به آپارتمان ادعایی دارد ارائه دهد که اخطاریه در تاریخ ۱۳۹۳/3/28 ابلاغ شده است مشخصات آپارتمان مورد نظر و شماره انتظامی پلاک خودرو توسط وکیل زوجه در برگ 47 پرونده اعلام شده است دادگاه از راهنمایی مالک شماره اعلام شده را استعلام نموده که در برگ 50 پرونده اعلام شده است خودرو مدل 92 سواری سایپا مدل 131 در مالکیت آقای غ. ح.ز. می باشد و آپارتمان اعلام شده را برابر پاسخ استعلام از دفترخانه ... مشهد در برگ ... پرونده در مالکیت آقای غ. ح.ز. شش دانگ آن بوده است که دستور ارزیابی و اعلام ارزش آپارتمان توسط کارشناس منتخب را صادر نموده است در لایحه ای وکیل آقای ح.ز. در برگ ... پرونده به دادگاه اعلام نموده که ملک مورد نظر توسط موکل حدوداً دو سال قبل از وقوع طلاق فیما بین به دلیل ابراء دیون موکل به دیگری واگذار گردیده است برای اثبات این امر درخواست استعلام از ثبت راجع به پلاک ثبتی 74... فرعی از 13... فرعی از ... اصلی بخش... مشهد نموده است که با استعلام از ثبت در برگ ... پاسخ واصله حاکی است شش دانگ ملک مذکور برابر سند صلح مشتمل به رهن (چون در بانک مسکن در رهن بوده) شش دانگ مالکیت این ملک به آقای ح.ح.ز. منتقل و به نامش ثبت و سند مالکیت المثنی صادر شده است دادگاه با عدول از تصمیم قبلی خود برای تعیین اجرت المثل زوجه قرار ارجاع امر به کارشناسی و تعیین کارشناس صادر نموده است نظریه کارشناس در برگ های ... و ... پرونده با اعلام رقم یکصد و چهل و دو میلیون ریال معادل چهارده میلیون و دویست هزار تومان بابت اجرت المثل ایام زندگی مشترک برای زوجه اعلام گردیده وکیل زوجه نسبت به این نظریه اعتراض نموده است دادگاه قرار ارجاع امر به هیأت کارشناسی را صادر نموده و حق الزحمه هیأت را به عهده زوجه قرار داده است و با تودیع حق الزحمه هیأت کارشناسی در برگ ... پرونده هیأت کارشناسان زوجه را مستحق 271/200/000 ریال اجرت المثل دانسته‌اند که این نظریه به خانم م. ف. و خانم م. الف. در تاریخ ۱۳۹۴/2/20 ابلاغ شده است خانم م. ف. در لایحه ای ضمن اینکه اعتراض به نظریه هیأت کارشناسی در تاریخ ۱۳۹۴/2/27 نموده است. عدم توانایی موکلش جهت پرداخت حق الزحمه هیأت 5 نفره کارشناسی تأکید نموده لذا درخواست اعلام نظریه تکمیلی کارشناسان را خواستار گردیده است که دادگاه مراتب را در روزهای 28 و 29 تلفنی به دو نفر از هیأت کارشناسی از طریق منشی دادگاه در ذیل برگ ... پرونده مراتب را ابلاغ نموده است در برگ ... پرونده هیأت کارشناسان نظریه تکمیلی خود را حسب خواسته دادگاه بر تأیید نظریه قبلی خود مجدداً اعلام نموده اند که این نظریه نیز در ظهر برگ ... به وکلای طرفین از جمله به وکیل زوج در تاریخ ۱۳۹۴/7/20 و به وکیل زوجه در تاریخ ۱۳۹۴/7/25 ابلاغ شده و اعلام نموده اعتراضی ندارد به دادگاه در تاریخ ۱۳۹۴/7/30 که وکیل زوج طی لایحه ای ضمن اعتراض نسبت به نظریه اعلام شده خواستار اظهار نظر دادگاه با توجه به اینکه نظر دادگاه می‌تواند صائب باشد و نظریه کارشناس طریقیت دارد نه موضوعیت و صدور رأی بر اساس خواسته را خواستار گردیده است در تاریخ ۱۳۹۴/8/5 با بررسی اوراق پرونده ختم رسیدگی را اعلام و به شرح دادنامه 1314/94 ضمن مقدمه‌ای که از سیر دادرسی و ارجاع پرونده به داوری و کارشناسی جهت سعی در سازش و تعیین اجرت المثل ایام زوجیت منعکس نموده است و با توجه به اینکه خواسته مطروحه طلاق از جانب زوج است که اصرار به طلاق داشته دعوی زوج را وارد دانسته ضمن صدور گواهی عدم امکان سازش مستنداً به مواد 1133 قانون مدنی و مواد 26 و 27 و 29 و 35 قانون حمایت خانواده به زوج اجازه داده است ظرف مدت 3 ماه پس از قطعیت رأی به یکی از محاضر طلاق مراجعه و با پرداخت مبلغ دویست میلیون ریال به عنوان اجرت المثل ایام زوجیت نظر به اینکه نظریه‌های کارشناسی بدوی و هیأت سه نفره متناسب نمی‌باشد نسبت به اجرای صیغه طلاق رجعی اقدام نماید نفقه ایام عده 500 هزار تومان جمعاً یک میلیون و پانصد هزار تومان تعیین می‌گردد حضانت فرزندان به عهده پد رو مادر هر هفته به مدت 24ساعت حق ملاقات فرزندان از ساعت 16 پنج شنبه لغایت 16 جمعه را دارد مهریه وصول شده جهیزیه در اختیار زوجه است در صورت عدم حضور زوجه صیغه طلاق جاری و به اطلاع زوجه خواهد رسید. از این رأی وکیل زوجه تجدیدنظرخواهی نموده است و اعتراض او به نظر دادگاه در خصوص عدم توجه به نظریه هیأت سه نفره کارشناس و استدلال دادگاه که با توجه به تخصصی بودن موضوع نظر توسط آن دادگاه شده است بوده پرونده پس از تبادل لوایح به شعبه 28 دادگاه محترم تجدیدنظر استان خراسان رضوی ارجاع شده هیأت شعبه در وقت فوق العاده با بررسی اوراق و محتویات پرونده با این استدلال که دادگاه ملزم به تبعیت از نظر کارشناسی طبق ماده265 قانون آئین دادرسی مدنی نیست تجدیدنظرخواهی